مجله خبری مساجد

حرف تاریخ: نبی اکرم(ص) نمازهای یومیه ظهر، بعد از ظهر، مغرب و عشا را با مسافت و در پنج وهله به جا می آورد. گاهی هم دربین نماز ظهر و بعدازظهر، دربین نماز مغرب و عشا مسافت‌ای نمی‌انداخته و در سه وهله آنان‌را به جا می‌آوردند تا مسلمان‌ها بدانند گردآوری در میان این نمازها اشکالی ندارد. اهل سنت در وضعیت معمولی توده میان نماز ظهر و بعد از ظهر و نماز مغرب و عشا را روا نمی‌داند. البته در هنگام مهاجرت، واهمه یا این که وقتی که مسجد سجاد مشهد هوا بارانی میباشد انباشته کردن فی مابین نمازها را، در یک وقت روا می دانند. شیعه ها به هر دو امر فعالیت می‌نمایند هرچند غالبا در سه وقت نماز میخوانند.
احادیث شیعه در مجوز گردآوری دربین نمازها

بعضی از روایاتی که در دولت ها حدیثی شیعه بر مجوز توده دربین نماز ها آمده میباشد: رزرو مسجد سجاد مشهد

عبدالله بن سنان از امام راست گو(ع) نقل نموده است که فرمود: «نبی خداوند سوای این که عذری در شغل باشد، نماز ظهر و بعدازظهر و نیز نماز مغرب و عشا را با یک اذان و دو اقامه خواند.»[۱]
اسحاق بن عمار از امام راستگو(ع) قصه نموده است که آن حضرت فرمود: «فرستاده پروردگار فارغ از این که عذری در فعالیت باشد نماز ظهر و بعدازظهر را یک جا خواند. قدمت به آن حضرت اظهار کرد: آیا در نماز چیز نو‌ای پیدا گردیده؟ نبی اکرم فرمود: خیر چیز نو‌ای درباره نماز نیامده اما خواستم بر امت خودم گشایشی بدهم.»[۲]
سعید بن جبیر از ابن عباس نقل نموده است که وی بیان کرد: «نبی معبود(ص) فارغ از این که خطر و سفری در میان باشد، ظهر و بعد از ظهر را با هم خواند ابن عباس اذعان کرد: رسول خواست با این کارش امت را در آسایش قرار دهد و کسی از امت به زحمت و رنج نیفتد.»[۳] آدرس مسجد سجاد مشهد

احادیث اهل سنت در مجوز عده در بین نمازها

در دولت ها روایی اهل سنت هم روایاتی وجود دارااست که نبی بعضی از وقت ها سوای هیچ عذری نمازهایش را توده و در سه وقت ادا می‌کردند. ولی عالمان اهل سنت به جهت اعراض(هجران) اصحاب از شغل به آن ها این احادیث را نادیده میگیرند:

جابر بن یزید از ابن عباس نقل نموده است که رسول پروردگار(ص) هفت رکعت مغرب و عشا را با هم خواند و هشت رکعت ظهر و بعد از ظهر را با هم خواند و آن حضرت در مدینه بود.[۴]
در ماجرا دیگری آمده میباشد: پیامبر پروردگار(ص) ظهر و بعدازظهر و مغرب و عشا را با هم خواند، سوای این که خطر یا این که سفری در عمل باشد.[۵]
ابن عباس به عبدالله بن شقیق اظهار‌کرد: خودم دیدم که فرستاده اسلام ظهر و بعد از ظهر را با هم می خواند و مغرب و عشا را با هم، عبدالله بن شقیق میگوید: اینجانب به تردید افتادم نزد ابوهریره رفتم و از وی پرسیدم. ابوهریره خاطرنشان کرد: ابن عباس راست میگوید.[۶]

نحوه فرستاده

رسول اکرم(ص) معمولاً میان نماز ظهر و بعدازظهر و در بین نماز مغرب و عشا مسافت می‌انداختند. ملتزم بودن آن حضرت به اقامه نماز در پنج وقت به‌این جهت بوده که رابطه بیشتری با عموم داشته باشد و مسلمانها به راحتی بتوانند به دیدار وی بیایند و سوال ها خود را بپرسند. رسول اکرم(ص) نیز با این مبادرت بتواند معارف بیشتری از اسلام را به مسلمان‌ها بیاموزد. ولی این دلالت بر وجوب ندارد.[۷] چرا‌که حضرت همانگونه که ذکر شد برای آسایش مسلمانها بعضیً دربین این نمازها توده می کرد. پس در هر شکل چه میان این

آذربایجان شرقی مسجد جهانشاه دارای اسم و رسم به مسجد کبود تبریز تحت عنوان یک کدام از اثر ها فاخر دنیا اسلام، بارها دستخوش رویدادها بخش اعظمی گردیده و نوسازی‌هایی هم که از سال ۱۳۵۴ بر روی آن صورت گرفته، نتوانسته میباشد فیروزه‌ی عالم اسلام را به نام و نشان حقیقی وواقعی‌اش مجاورت نماید. مسجد سجاد مشهد

واکنش ذوق‌ای و خلا الگوی یکسان برای نوسازی مسجد کبود در تمامی‌ی نقاط آن مشاهده میشود و برای فهم آن، نیاز به تخصص نبوده و حتی گردشگرانی هم که برای تصویب یک عکس مقابل کاشی‌کاری‌ها می‌ایستند نیز به راحتی بدین مورد پی می برند، گچ‌کاری‌ها و تجدید بنا‌های نصفه کلیه بر بدن این مسجد خود نمایی می‌نمایند، به لحاظ میرسد رزرو مسجد سجاد مشهد در هیچ عصر‌ای، نرم‌افزار‌ی مدون و وقتگیر مدتی از سوی متولیان فرمان برای نوسازی و راز پا نگه داشتن فیروزه عالم اسلام وجود نداشته و گچ کاری‌های سپید و بی‌رابطه به مسجد کبود نتایج کج سلیقگی‌ها در زمان‌های متفاوت از سال ۱۳۱۸ تا به امروز میباشد. آدرس مسجد سجاد مشهد

مسجد کبود، به لهجه ترکی آذربایجانی "گوی مچید"، از ابنیه تاریخی پادشاهان قراقویونلو بوده و مکتب و بقاع و کل عمارات ملحق به آن به اسم "ابوالمظفر جهانشاه ابن قرایوسف مظفریه" خوانده می‌شد‌ه‌است؛ حافظ حسین کربلایی تبریزی در کتاب "روضات‌الجنان و جنات‌الجنان" در خصوص مسجد کبود می‌نویسد: "در درآمد تبریز بجانب شرق که خیابان گویند عمارتی میباشد در کمال لطافت و نیکویی موسوم به مظفریه از مآثر أبولمظفر جهانشاه شاه ابن قرایوسف بن توره مش بن بیرام خواجه‌ی ترکمان و این طبقه را قراقویونلو و بارانی نیز گویند گوییا این عمارت بسعی و اهتمام مقبره متشخص او خاتون جان بیگم أنارالله برهانها سازه گردیده"، این عمارت در سال ۸۷۰ هجری قمری با رسیدگی و سرکاری عزالدین قاپوچی بن ملک (عزالدین پاسبان سلطان) به ایفا رسیده میباشد.

بهروز خامه‌چی، مورخ و مولف‌ی تبریزی نوشته میباشد: عمارت و متعلقات مظفریه مشمول مسجد و قبه (گنبد) شامخی برای دفن خاتون جان بیگم، فرزندان و شوهرش، خانقاهی میباشد که در باغی مالامال گل و ریحان قرار گرفته و اتاق‌ها و غرفه‌های تابستانی و زمستانی دارااست و آن‌ها‌را محلی برای بیان و تسبیح پروردگار قرار داده و وقف علما و فقها و زهاد متصوفه نموده است و نیز آن مقبره دربرگیرنده قناتی میباشد که متصل به خانقاه ذکر شده میباشد که آن را با گنبدی که بر دهانه آن ساخته و دو حوضی که ذیل آن قبه میباشد، وقف بر جمیع مسلمین نموده است.

می‌نویسند: جهانشاه به همسر خویش خاتون جان خاتون پر اسم و رسم به بیگم دختر مالک اعظم غیاث‌الدین ولمله، امرکرد که بقاع‌ای را مشمول ابواب خیرات و مبرات سازه نماید و این حرم در خارج شهر تبریز و دروازه تازه در محله پس کوشک در جایی به اسم "فخر آزاد" ساخته شد، این عمارت مشتمل بر خزینه، مکتب، قنات و خانقاه در زمین لرزه‌ی سال ۱۱۹۳ هجری قمری، ویران شد و ویرانه‌ی این مسجد زمان‌ها در محله خیابان تبریز و شاهراه تبریز-طهران در قبل‌، ماند، این مسجد دارنده وقفنامه بسیار ارزشمندی میباشد به اسم مصرح‌الملک که تعداد کثیری از روستاها و باغ ها و مزارع و گرمابه‌ها و قنات‌ها و غیره و ... وقف مظفریه گردیده؛ ساختمان مسجد کبود در ربیع‌الاول سال ۸۷۰ هجری قمری به نقطه نهایی رسیده و با شماره‌ی ۱۶۹ به تصویب تاریخی رسیده میباشد، مسجد کبود به انگیزه به عمل رفتن کاشی‌های معرق کاری گردیده آبی رنگ و کبود و لاجوردی به اسم فیروزه اسلام آوازه یافته میباشد.

مسجد جهانشاه یا این که گروه‌ی مظفریه در خودکار جهانگردان بدین شکل تعریف گردیده است: جهانشاه در روزگار سلطنت خویش مسجد کبود تبریز را پی جاری شد، این مسجد که مسلما در ۸۷۰ قمری یکی خوب‌ترین مظاهر هنر معماری و کاشی‌کاری جمهوری اسلامی ایران بود، متاسفانه در ادوار آجل بر تاثیر نزاع‌ها و زمین‌لرزه‌های پیاپی به‌تدریج رو به ویرانی بنیان، چنانکه فعلا جز رمز درب شمالی بنا شده در کوی خیابان قدیم و مشتی کاشی‌های شکسته درونی چیزی از مسجد باقی نمانده میباشد.

مدیریت ادله انجمن هوا داران به جا مانده فرهنگی آذربایجان شرقی و مدرس دانشگاه‌ی معماری کالج هنر اسلامی تبریز با مروری بر مورد‌های تکوین و دخالت‌های مرمتی در مسجد کبود به ایسنا میگوید: دونالد ویلبر در پیشگفتار‌ی کتاب معماری جمهوری اسلامی ایران و توران در زمان تیموری می‌نویسد که بدبختانه از تبریز عصر‌ی ترکمانی که با هرات شاهرخ و سمرقند تیمور برابری می کرد صرفا مسجد کبود باقی‌مانده میباشد، البته با چرخشی در حوالی این سازه متوجه می‌شویم که چقدر بدین سازه مداقه می دهیم، مقابل مسجد کبود در پیشین بخشی از جاده ابریشم بود که طهران، اصفهان، ری، مشهد، سمرقند و هرات از این روش به قفقاز و استانبول و بغداد متصل میشد، ولی متاسفانه گسترش‌های شهری منجر گردیده است اینجا به طور کامل آشفته به حیث رسد.

دکتر معالج احد نژاد ابراهیمی می افزاید: تیم‌ی مظفریه بعد از تیم‌های ارغونیه، غازانیه، رشیدیه، ارگ‌ علیشاه، دمشقیه و اعلائیه تولید گردیده، حافظ حسین کربلایی در کتابش اشاره نموده است که منزل امام آدینه در مقابل مسجد کبود بوده و این موسسه از قنات، خانقاه، کتابخانه و کاروانسرا تشکیل‌شده بود که باطن گلشن گل ریحان و ریحان قرار داشته و به تازگی قنات این شرکت بوسیله اداره تمام به جا مانده فرهنگی جستجو گردیده است، این شرکت بعد از ز‌لزله ۱۱۹۳ هجری قمری تحت عنوان گورستان استعمال می‌گردیده و به همین ادله هم به "سوموحلی گلشن" در معنای گلشن استخوان دار مشهور گردیده بود، به عبارتی جایی که موزه‌ی آذربایجان باطن آن ایجاد شده است؛ خیابان کشی سال ۱۳۱۰ منجر شد تا گذر اساسی جایش را به گذر فعلی که صحیح در بر خلاف جهت گذر مهم میباشد، بدهد، به‌این معنا که بخش جلوی مسجد اینک با دقت به حالت گذر، پشت آن محسوب میشود.

مدیرعامل انجمن علاقه مندان به جا مانده فرهنگی آذربایجان شرقی با اشاره به مجال آغاز بازسازی مسجد کبود، خاطرنشان می‌نماید: تجدید بنا این شرکت از سال ۱۳۱۸ با ساختن دیوارها استارت شد و مبنا‌های گچی در سال ۱۳۵۴ خارج آورده شد؛ رمز درب مسجد کبود به احتمال زیاد و بر پایه ی مستندات، در موزه‌ی توپ قاپی ترکیه جای دارد، چرا‌که گفته میشود هنگام حمله‌ی عثمانی‌ها اثراتی مشتمل بر قرآنی به دست نوشته حضرت علی (ع)، رمز درب مسجد کبود و اشیایی از دسته‌ی حسن سلطان را به یار خودشان بردند.

آدم حقیقتی ذو وجوه و دارنده قلمروهای وجودی متعدد میباشد. سه قلمرو تفکر، رفتار و کار سه بستر برای ظهور تعالیم گوناگون گردیده است. تعالیم اسلامی متناظر با این سه محدوده، به اعتقادات، اخلاق و رفتار و احکام تقسیم شد‌ه‌است. کلان‏ترین حیطه وجودی آدم درنگ میباشد که با سیستم‏های متفاوت تغذیه می‏گردد. در تمدن اسلامی سه سیستم اعتقادی فلسفه، عرفان و حرف وجود دارااست که متکفّل صورت‏دهی آن گاه نظری و فکری مسجد سجاد مشهد بشر و جواب‏گویی به سوءالات مهم وی در تبیین هستی، بشر و آفریننده آن میباشد.
نگاهی به آدم:
بشر بغرنج‏ترین جان دار در فقید طبیعت و شاید زیباترین و بی نقص‏ترین در دانا هستی میباشد؛ چرا‌که پروردگار در خلقت آدم خویش را احسن‏الخالقین می‏خواند و احسن الخالقین دلالت بر احسن‏المخلوقین دارااست. در اثرها عرفا و حکما، متناظر با هستی و حاوی‏ی کلیه کمالات آن قلمداد گردیده‌است.از قدیم تحت عنوان فقیه صغیر در قبال رزرو مسجد سجاد مشهد فقیه عظیم و در برخی ایده ها تحت عنوان جهانی تعالی مطرح بوده میباشد: ابن‏عربی عارف نامی قرن ششم در فتوحات اینگونه آورده میباشد:
«الانسان و ان صغر جرمه عن جرم العالم، فانه یجمع جمیع حقایق العالم الکبیر ولهذا تسمّی العقلاء العالم «بشر وسیع» ولم یبق فی الامکان مضی الا و قد ظهر فی العالم، فقد ظهر فی مختصره (الذی هو الانسان)».(1)
در‌این عبارت، فقید و بشر دو جانور متناظر در حیث گرفته گردیده است، از فقیه به آدم وسیع آدرس مسجد سجاد مشهد حافظه گردیده و آدم خلاصه و عصاره‏ی هستی تعریف و تمجید شد‌ه‌است. در فرازی دیگر از فتوحات آدم را «فقید عظیم» نامیده میباشد؛ چرا‌که فطرت آدم به عبارتی تجلّی جمیع اسمای الهی میباشد.(2)
آدم دارنده چنان گنجایش وجودی میباشد که به تفسیر قرآن می‏تواند موطن جمیع اسمای الهی قرار گیرد و متقابلاً در جهت مخالف می‏تواند به حضیض دانا سقوط نماید. زوایای متفاوت وجود وی هریک عالمی را تشکیل می‏دهد. جانور غامض‏ای میباشد که برای خویش بشر نیز شناخته گردیده وجود ندارد و بر همین مبناست که تعاریف گوناگونی از وی گردیده و ورژن‏های روشن بختی متغایری هم برای وی غامض گردیده است.
قرآن مهربان آدم را مرکّب از چهار لایه وجودی می‏داند که عبارتند از:
1 سپس دنیوی و لایه‏ی ناسوتی،که در آن با کلیه‏ی موجوداتِ دنیوی مشترک میباشد. آنجا که اورا مخلوقی از طین، تراب، صلصال و مسنون می‏داند، این قلمرو او‌را می‏شناساند.(3)
2 جان حیوانی که منشأ غریزه ها و فعّالیّت‏های حیوانی میباشد و حدوداً با شدّت و ضعف با بقیه حیوان ها اشتراک دارااست. وقتی که از تناول کردن و کارها شهوانی وی حافظه می‏نماید در ستون بقیه حیوان ها از وی اسم می‏پیروزی.(4)
_______________________________
1. فتوحات مکیه (زمان 13 جلدی) الهیئة المصریة العامة لکتاب، مصر، 1405، جلد 13، ص127.
2. فتوحات، جلد12، ص267.
3. «ولقد خلقنا الانسان اینجانب سلالة اینجانب طین» (موءمنون / 12) «فانا خلقناکم اینجانب تراب» (الحج / 5) «ولقد خلقنا الانسان اینجانب صلصال اینجانب حمأمسنون» (الحجر / 26).
4. «فاختلط به نبات الأرض ممّا یأکل الناس والأنعام» (یونس/24) «کلوا وارعوا انعامکم» (طه / 54) و نیز (محمد / 12) (سجده / 27).
_______________________________
و ولی گهگاهی نیز از حیوان ها زیر‏خیس محسوب می‏دارااست و آن مواردی میباشد که آدمی به استعدادهای بهتر خویش بی‏اعتنایی می‏نماید و بعد ها غریزی را حکم دهنده بر کارها بهتر خویش می‏نماید.(1)
3 رده «علّم بشر الاسماء»(2) که ناظر به گنجایش ادراکی و سعه‏ی وجودی اوست. بشر قابلیت و امکان اخذ و تعلّم جمیع اسما را دارااست و درین منزلت میباشد که از سایر‏ی مخلوقات مسافت می‏گیرد. دیگرافراد در وی مشارک نیستند. شاید بتوان فصل ممیز ناطقیت که از فلاسفه و منطقین در کتاب‏ها مذکور میباشد را با قدری تسامح به‌این درجه از آدم تطبیق اعطا کرد، خدا آنجا که از جایگاه علمی بشر حافظه می‏نماید اورا در ستون خویش و فرشتگان اسم می‏پیروزی.(3)
4 منزلت و لایه‏ی «روح الهی» که آدم درین رده پرتوی از نفخات الهی و جذوه‏ای از روح الهی تعبیروتفسیر می‏خواهد شد. آدم در مقطعی از وجودش مفتخر به «نفخت فیه اینجانب روحی» می‏شود.(4)
نگاهی به بعد ها فوق نشانه می‏دهد که دو آیتم اخیر میباشد که آدمی را از دیگر موجودات متمایز می‏سازد. منزلت «علّم بشر الاسماء» و «نفحت فیه اینجانب روحی» در واقعیت انسانیت بشر و فصل ممیز آدمی میباشد. کلمه‏ی قرآنی که می‏تواند بیان‌کننده خلقت اختصاصی بشر باشد، به عبارتی «فطرت»(5) میباشد که هم دلالت بر خلقت دارااست و هم شیوه‏ی خاص آفرینش اورا ذکر می‏نماید که خمیرمایه‏ی آدمی بر آن سرشته شد‌ه‌است و در کریمه‏ی قرآنی از آن خاطر گردیده است: «فطرة الله التی فطر الناس

براساس تمامي مذهبها اسلام احکام شريعت اسلامي براي کل زنان و مردان مسلماني میباشد که به سن قانوني رسيده باشند. تمامي مسلمان‌ها اصولا در قبال ضابطه يکسان می باشند، چه سلطان باشند، مسجد سجاد مشهد چه گدا، زن يا مرد، سياه يا سفيد، ثروتمند يا فقير. قرآن به ويژه بر اين قضیه که احکامش هم براي زنان و هم براي مردان میباشد، در آيات گوناگون که هر دو محصول به صورت مشخص و معلوم کاربر بوده اند، تأکيد مي نماید و مي گويد:
پروردگار براي مردان مسلمان و زنان مسلمان و مردان مؤمن و زنان مؤمن و مردان اهل طاعت رزرو مسجد سجاد مشهد و زنان اهل طاعت و مردان راستگوي و زنان راستگوي و مردان شکيبا و زنان شکيبا و مردان خداي خوف و زنان خداي خوف و مردان صدقه دهنده و زنان صدقه دهنده و مردان روزه دار و زنان روزه دار و مرداني که شرمگاه خویش را نگهداری مي نمایند و زناني که شرمگاه خویش را محافظت مي نمایند و مرداني که پروردگار را فراوان ياد مي نمایند و زناني که خداوند را فراوان ياد مي نمایند آمرزش و مزدي گرانقدر مهیا نموده است. (احزاب، 35)
در جامعه اي که شريعت بر آن قاضی میباشد و مسلمان‌ها اکثريت را تشکيل مي دهند، اقليت هاي مذهبي آدرس مسجد سجاد مشهد پذيرفته گردیده، از پيروي اسلامي مبرا می باشند، اما به استثناي مواردي که به نظم عمومي مربوط مي گردد. بر پایه ی شريعت اسلامي يهوديان، مسيحيان و ديگر «اهل کتاب» به عنوان مثالً در هند هندوها و در ايران زرتشتيان، شريعت خویش را دارا هستند و به همين دليل کارها شخصي و فرقه اي آن‌ها بايد به خودشان واگذار گردد. اين به عبارتی «نظام عموم گرايي» يا نظام ملت در عالم عثماني و لبنان امروزي میباشد.
مقوله هاي ایفا و بها ها

بنابر قوانين اسلامي، ضابطه گذار که پروردگار میباشد پنج آیتم را براي آدم ضروري شمرده میباشد: واجب يا فرض، مندوب (مستحب)، حرام، مکروه، و مباح يا حلال. هريک از اين مقوله ها تفاوت هاي ظريف و زيرگروه هايي دارا‌هستند که نمي اقتدار در اين جا به آن پرداخت. مثلا، واجب يا فرض مي تواند موردها عيني يا کفايي را دربرگيرد. نمازهاي روزمره واجب عيني میباشند و بر تمامي اشخاص مورد نیاز اند؛ البته لزوم ایجاد کرد پرورشگاه يا بيمارستان بر ذمه ي مجموع جامعه میباشد خیر آحاد اشخاص.
احکام ضروري دربرگیرنده ردیف هاي اسلام يا مناسکي اند که بعد از آن به آن اشاره مي کنيم و همچنين محافظت از تندرست بشر تا سرحد ممکن میباشد. اين احکام همچنين مشتمل بر حمايت از خانواده، سير کردن گرسنه و پرداخت مهريه ي زن مي خواهد شد. در زمینه ی ایفا مستحب (مندوب) مي قدرت خاطرنشان کرد که لزومي بر ایفا آنها نيست ولی در دیده معبود عزيز میباشد و در دنيا پاداشي براي بشر در ادامه دارااست.
اين انجام را ایفا خير (1) مي نامند که با اجر (جایزه معبود) هم پا میباشد. آن اجرا دربرگیرنده ایفا ایفا خير به طور داوطلبانه میباشد که اجباري در آن نباشد؛ همانند ساختن مسجد و بيمارستان، اداي نماز بيش ازآنچه واجب گردیده است، دنبال نمودن الگوي پيامبر در مسائل شخصي که در شريعت توصيه گردیده ولی اجباري نيست.
مقوله ي اجرا حرام يا نهی شده مشمول آحاد چيزهايي میباشد که انجامش عقوبت و اجتناب از آن ثواب داراست. اين ایفا تمامي احکام و «نبايد» هايي را مشمول مي گردد که در احکام عشره (ده دستور) آمده میباشد و مشمول قتل، زنا، دزدي، میل کردن گوشت خوک، تناول کردن خون، استعمال از مشروبات الکلي، قماربازي، تزویج دو خواهر همزمان، نگاه کردن به عورتين ديگران (به جز همسر) و غيره مي باشد. اين مقوله، طيف پهناور اي از مسائل اخلاقي و معنوي و حتي تا مسائل مرتبط با رژيم غذايي را نيز دربرمي گيرد.
مکروه چيزي میباشد که سوراخ آن خوب از جاری ساختن آن میباشد و برعکس مقوله اي میباشد که توصيه گردیده يا مندوب خوانده مي گردد. فردي را که عملي مکروه ایفا مي دهد، از نگاه شرعي نمي اقتدار مجازات کرد؛ البته کسي که از مکروه اجتناب مي نماید، لطف پروردگار مشتمل بر حالش مي خواهد شد. موضوع اي همانند جدایی که مجاز شمرده گردیده ولی «مبغوض ترين جاری ساختن مجاز میباشد» در پيشگاه آفریدگار مکروه میباشد. گزینه ديگر به کار گیری از طلا جواهرات و ابريشم براي مردان میباشد. همچنين در مسائل اقتصادي نيز ایفا مکروه وجود داراست، مثلا تقاضاي خريد چيزي که شخص ديگري تا قبل از اینً تقاضاي خريد آن را نموده است.
سرنوشت، فعالیت مباح يا مجاز چيزي میباشد که آدم در جاری ساختن دادن يا اجتناب کردن از آن به صورت موازی اختيار داراست. معلوم ترين آیتم، مواد غذايي میباشد که قرآن آن را براي مسلمانها مجاز يا حلال شمرده میباشد. همچنين عملي که گناه باشد البته به حکم بایستگی انجام یافته باشد مي تواند به عملي مجاز يا مباح تبديل گردد. به صورت نمونه استعمال از جنازه ي جانوران در شکل خطر مرگ يا گرسنگي و نبودن هر نوع منبع غذايي ديگر مباح میباشد. مجموعاَ، مي قدرت اعلام‌کرد که هر عملي که به هريک از چهار مقوله ي ديگر مربوط نباشد، به شرط اين که صدمه اي به بشر نزند، مجاز میباشد.
از آن‌جا که مسلمان ها بسياري در غرب زندگي مي نمایند، واژه ي حلال به واژگان روزانه ي انگليسي وارداتی میباشد. اين امرتوضيح مقوله ي حلال يا مباح را درمورد رژيم غذايي ضروري مي نماید، هرچند که اين مقوله دامنه ي بسيار وسيع خیس داراست. در اسلام مثل مذهب يهود و هندو، برخلاف مسيحيت، قوانين مرتبط با رژيم غذايي مبنايي داراست و وسيله اي براي تقدس بخشيدن به زندگي روزانه به اکانت مي آيد. قوانين مرتبط با رژيم غذايي در اسلام به پيچيدگي آيين هندو و يهود نيست البته بخشي از آن با آيين يهود مشترک میباشد. مسلمان ها هم مانند يهوديان از تناول کردن تولید ها خوک، چه گوشت و چه چربي گرفته گردیده از آن، اجتناب مي نمایند و گشوده هم مثل يهوديان، فقط حيوانات به خصوصي مثل گاو و گوسفند را مي خورند. طیوران و غيره را نيز به اين شرط مي خورند که به صورت شرعي و به اسم خداوند ذبح گردیده باشند. براي مسيحيان قرباني شدن مسيح، ضرورت ذبح شرعي جانوران را براي استعمال از گوشتشان از ميان برداشت، البته براي مسلمانها و يهوديان اين طور نيست. آنچه در آيين يهود گوشت حلال (2) خوانده مي خواهد شد، بسيار نزديک به گوشت حلال در اسلام میباشد. مسلمانها همچنين از مصرف هرگونه نوشابه ي الکلي [خمر] خودداري مي نمایند خیر به اين دليل که مانند گوشت خوک مجموع اجزاي آن نامناسب میباشد بلکه به اين دليل که چنان چه در قرآن آمده، اثرات مضر الکل بيش خیس از فوايد آن میباشد. قرآن از شراب ناب که پارسيان در پردیس مي نوشند، مذکور میباشد و شراب به نمادي از علم الهي وآميخته به مِهر الهي میباشد و نقش عمده اي را در شعر عرفاني ايفا مي نماید.
در غرب بعضي ها معتقدند که تقسيم بندي ایفا به پنج مقوله براساس شريعت، صرافت طبع زندگي مذهبي را ازبين مي پیروزی و آن را به تمريني ماشيني و سوای خرد ترين لطفي تبديل مي نماید. براي اسلام يا مذهب ها ديگري مثل يهوديت و هندو که همين ديدگاه متن‌ها مقدس را دارا‌هستند، چيزي بلندتر از حقيقت نیست. مقوله هاي شريعت مانند مرتبه هاي ديده باني درکنار جاده ي زندگي اند؛ با اين اکنون زنان و مردان بايد از اين جاده بگذرند و در هر قدمي که بر مي دارا‌هستند، جانشان در تنش بين عالی و بد قرار بگيرد که سيمون ويل (3) آن را جاذبه و موهبت الهي ناميده میباشد. ماجراي حيات آدم و مسؤليت عظيمي را که اختيار بر ذمه ي وی مي گذارد، مذهب کاهش نمي دهد بلکه در هر عالم مذهبي آدم بر پایه ی اصول و موازين حکم دهنده برآن محیط زندگي مي نماید و مسئول میباشد. البته ماجراي روح بشر در هر شکل در تمامي مذهب ها به قوت خویش باقي میباشد، هم اکنون چه اين بشر يهودي باشد، چه زرتشتي، مسيحي، مسلمان، هندو، بودايي، تائويي، کنفوسيوسي يا پيرو يکي از مذهب‌ها اوليه. شريعت خیر ماجراي زندگي آدم را نابود مي سازد و خیر مسئوليت بشر را در قبال پروردگار و وجدان خودش از ميان بر مي دارااست، بلکه چارچوبي براي زندگي مذهبي اشخاص و اجتماع آن ها به وجود مي آورد و زندگي روزمره را قداست مي بخشد.

احتمالاً بیشتر ایام در آینه نگاه می‌کنید و حدوداً مانند هر چشم انداز دیگری با ظواهر خویش آشنا می باشید. ولی چقدر به باطن نگاه میکنید تا با داخل خویش بیشتر آشنا گردید؟ این نقطه مهم تأمل در خویش میباشد: آشنایی کوشش درونی و همینطور آشنایی صورت بیرونی خویش. خویش اندیشی فرآیندی میباشد که در آن ادراک خویش را از اینکه چه کسی می باشید، چه قیمت هایی دارید، و اینکه چرا به روش ای که اجرا می دهید پندار و شغل میکنید، ارتقاء می دهید.

رفلکس خویش چیست و چرا اینقدر اساسی میباشد؟
رفلکس، چک فردی میباشد که به شما قابلیت و امکان میدهد معاش خویش را با آنچه میخواهید باشد هماهنگ فرمائید. بیایید این ابزار اصلی را بیشتر آیتم پژوهش در اختیار بگذاریم و از این که چرا می بایست آن را جاری ساختن دهید استارت میکنیم.

مهاجرت به علاقه به خویش و تایید خویش بایستی با خودآزمایی استارت گردد. تا‌زمانی‌که مسافرت خویش اندیشی را طی نکنید، رویش یا این که یادگیری در معاش نسبتاً ناممکن میباشد. خویش اندیشی – که داخل نگری نیز نامیده می گردد – وسیله ای میباشد برای مشاهده و تجزیه و چک خویش به خواسته پرورش تحت عنوان یک فرد. این رویش استدلال مداقه متعددی میباشد که برای تأمل فردی وقت بگذاریم.

با شعور اینکه اینک چه کسی میباشید و می‌خواهید چه کسی گردید، به شناسایی مراحلی که بایستی در آن مسافرت بردارید امداد میکنید. تأمل در باب اینکه چه طور اخلاق و رفتار میکنید و چه افکاری در جواب به رویدادهای دنیای گوشه و کنار به ذهنیت شما وارد می توان به شما این قابلیت را می‌دهد که مشاهده کنید روی چه چیزی می بایست فعالیت نمایید.

شاید با یکی‌از همیاران خویش مشقت بار گیر و عصبی واکنش کردید. این جا به رفلکس خویش نگاه می‌کنید. با نگاه کردن به آن، ممکن میباشد متوجه گردید که‌این طوری وجود ندارد که مسجد سجاد مشهد دوست دارید با شما اخلاق گردد و بدین ترتیب، دوست ندارید با دیگرافراد اخلاق و رفتار فرمایید.

آنگاه می توانید در آتی به آن خلق مطالعه نمائید و شاید در صورتیکه به‌خصوص بی‌متانت یا این که نامهربان بودید، از همکار خویش معذرت خواهی نمایید. این ممکن میباشد سبب ساز به بهبود رابطه ها کاری با این فرد و در مجموع یک روز کاری شادی بخش خیس گردد. برای پر رنگ کردن عنایت یا این که تأمل در خویش، صرفا بایستی جایگزین را در لحاظ بگیرید. چنانچه نمی توانید تشخیص دهید که کجا ممکن میباشد به طرز ای منصرف کننده رزرو مسجد سجاد مشهد شغل کرده باشید، به احتمال زیاد مجدد به‌این طرز کار خواهید کرد.

رسیدگی نمونه
در نمونه ما، این صرفا حس بدی را که ممکن میباشد در فیض تنش‌های دفتر و پیامدهای منفی احتمالی آن در درازمدت تجربیات فرمائید، زمانبر‌خیس می‌نماید. مجال صرف گردیده در فکر فردی نیز فرصتی آدرس مسجد سجاد مشهد میباشد تا گسترش خویش را به روشی مثبت اندازه گیری نمایید. میتوانید لحظاتی را شناسایی فرمائید که در آن به موقعیتی با اذهان و رفتارهای تندرست تری جواب داده اید. این می تواند شم توفیق را برای شما به ارمغان بیاورد و علت شمارا در همت برای خوب کردن خویش نگه داراست. این کاری از رفلکس خویش میباشد که اصلی میباشد.

به این ترتیب، اصولاً خویش اندیشی راهی میباشد برای اجرا بخش اعظمی از اصلاحات خرد بدور از اذهان و رفتارهای کمتر مناسب نسبت به آنهایی که بهزیستی بیشتر را افزایش میدهند.

فواید خویش منعکس شدن و مزایای عملی رفلکس خویش
در حال حاضر که دیدیم چرا تأمل در اذهان و انجام خویش بسیار اصلی میباشد، مزایای عملی بالقوه اعمال این عمل چیست؟

ارتباط ها بهبود یافته
همانگونه که در نمونه بالا در دفتر کار ما، با تأمل در زمینه ی طریق کردار خویش با دیگر افراد و افکاری که ممکن میباشد در خصوص آن ها داشته باشید، میتوانید تغییراتی ساخت نمایید که سبب ساز به ارتباط ها هماهنگ خیس خواهد شد. در‌حالتی که مشکلاتی در یک ارتباط وجود دارااست – چه عاشقانه یا این که افلاطونی – میتوانید حالت را آنالیز فرمایید، بپرسید چه نقشی در آن اشتباهات انجام میکنید و راه و روش هایی برای غلبه بر آن‌ها پیدا نمایید.

خویش اندیشی به شما این زمان را می‌دهد که ملاحظه کنید حقیقتاً چه احساساتی نسبت به طرف مقابل دارید و ارزشی را که ارتباط به همپا دارااست در لحاظ بگیرید. این میتواند شمارا بیشتر از آن فرد سپاس نماید که بر طرز تعامل شما با وی تأثیر می‌گذارد.

رفلکس خویش و اثر بر وضوح بیشتر اندیشه
داخل نگری فرصتی برای فکر راجع به چیزی غیروابسته از خویش آن چیز آماده می نماید. عوض اینکه ذهنیت شما پایین تأثیر رمانتیک که هنگام تعامل با چیز متبوع تجربیات می‌کنید، تیره خواهد شد، می‌توانید آن را به معنای منطقی تری ملاحظه کنید. می توانید آن را با وضوح بیشتری مشاهده کنید و از منظری گرد با جوانب مثبت، منفی و بقیه جزئیات اصلی تصور کنید که به شما امداد می‌نماید درباره ی اینکه چه‌گونه میخواهید در ارتباط با آن تغییر و تحول فرمایید (یا این که در شرایطی که حقیقتاً نمی خواهید) فیض‌گیری منطقی بگیرید.

مثلا، شاید آن چیز انتخابی باشد مانند شغلی که تعیین میکنید. در صورتیکه از رفت و آمد زمانبر در حالت فعلی خویش متنفر میباشید، ممکن میباشد نتوانید مزایای آن را در طی خویش رفت و آمد ملاحظه کنید. ولی با عقب نشینی و تفکر کردن به آن در یک روز تعطیل، ممکن میباشد متوجه گردید که علیرغم اینکه آنقدرها شادی بخش نیستید، مزایای شغلی که به آن عشق دارید یا این که دستمزدی که از آن اخذ می‌کنید، رفت و آمد را به صورت متعادل با ارزش می نماید. حتی ممکن میباشد شم شمارا راجع‌به رفت و آمد یا این که طرز گذراندن آن مجال تغییر تحول دهد.

خوب میباشد هنگامی را صرف درنگ در زمینه‌ی هر چیزی برای شما اصلی میباشد بکنید. این شغل به رفلکس خویش امداد متعددی می نماید. زمانی به خودتان می‌پندارید، ممکن میباشد کارهایی را ملاحظه کنید که اعمال می دهید یا این که فکر‌می‌کنید‌ مغایر آن چیزی میباشد که حقیقتاً می‌خواهید باشید. شما میتوانید مسائل مهمی را که در معاش با آنان روبرو هستیم در حیث بگیرید و در زمینه ی آنان موضع محکمی داشته باشید.

بعضی اوقات، تا‌زمانیکه حقیقتاً ننشینید و به چیزی تصور کنید، نمی توانید تصمیم بگیرید که کجا بایستید. این می‌تواند اشکال مسائل اخلاقی مانند حق نقطه پايان دادن به معاش خویش یا این که هواخواهی از دور و اطراف زیست را پوشش دهد. یا این که به آسانی می‌تواند به شما یاری دهد تا اصول راهنمائی را بیابید که در موقعیت ایده آل دوست دارید بر پایه ی آن‌ها معاش فرمائید.

خوداندیشی وسیله ای میباشد که توسط آن می قدرت قطب نما اخلاقی شمارا صورت بخشید و اصلاح کرد تا بتوانید در آحاد کارهایی که جاری ساختن می دهید به آن فعالیت نمائید. این می‌تواند به شما یاری دهد در معاش کمتر حس گمشده نمائید و توان بیشتری برای ساخت آتی ای داشته باشید که منعکس کننده باورهای مهم شما باشد.

رفلکس خویش و بهبود تصمیم گیری
ما هر روز صدها گزینش می کنیم، ولی اکثر آن‌ها بی‌التفات می باشند و می‌اقتدار آن را به ضمیر ناخودآگاه خویش واگذار کرد. البته زمانی دفعه به تصمیمات مهمتر در معاش می‌رسد، پاره ای تأمل فردی بسیار نفیس میباشد. این به وضوح تفکر و درایت از قیمت های حقیقی شما برمی خواهد شد. با این دو چیز می‌توانید سیاستی بگیرید که شمارا در با صرفه ترین مسیر برای رفاه بیشتر قرار دهد. این به معنای پشیمانی کمتر یا این که زمان‌های از دست رفته و وقار بیشتر با فهمیدن اینکه گزینش صحت کرده‌اید، میباشد.

خواب عالی
رفلکس خویش در مورد ها مختلفی سبب بهبود وضعیت میشود. زمانی هر روز فرصت پاره ای را صرف نگاه کردن به حوادث و طرز عکس العمل خویش به آن ها میکنید، قادر است احساسات حل نشده را از دربین برنده شود. این قادر است به شما یاری دهد خیر فقط سریعتر بخوابید، بلکه کلاً خواب آهسته تری داشته باشید. فقط اخطار در این زمینه این میباشد که شما بایستی از تبدیل شدن رفلکس به نشخوار دوری کنید. آپدیت خویش تصور کنید، البته بعد از آن ورق بزنید و اذن دهید ذهنتان روز بعداز جدید استارت نماید. برای برهه زمانی زمان بر سرگرم یک تامل نشوید.

استرس و اضطراب کمتر با نگاهی به رفلکس خویش
یک کدام از نتیجه ها کلیدی تأمل در خویش و آشنایی بیشتر خویش این میباشد که نسبت به خویش و انجام خویش باور بیشتری پیدا فرمایید. شما درین دنیای نامطمئن اعتقاد و باور بیشتری پیدا می‌کنید، چون در شم خویش غوطه ور می‌باشید. با اعتقاد بیشتر استرس و اضطراب کمتر می گردد. شما کمتر در زمینه ی «چه می شد» نگران می‌باشید. بیشتر روی چیزهایی تمرکز می کنید که می توانید اجرا دهید تا اقدامات خویش را به شایسته ترین نحو با آن اصول پند که در ابتدا کلام کردیم، هماهنگ فرمایید. و کمتر نگران این می باشید که سایرافراد در ارتباط شما و گزینش هایتان چه فکری می نمایند. چون میدانید آنچه را که برای شما مطلوب میباشد جاری ساختن می دهید.

انفاق ابزاری برای طهارت روح آدم ها:
انفاق رو اگه بخوایم بی آلایش تعریف‌و‌تمجید کنیم یعنی بخشیدن قسمتی از جنس برای مصارف نیک و یاری به معاش یه فرد،که انفاق رو تحت عنوان خصوصیت یک آدم خیّر میدونه و زمانی ما این رو فهم کنیم و مراحلش رو بدونیم بشر ها میتونین گنج رو در میان خودشون تقسیم کنن

و از گنج های زندگیشون لذت ببرن، حتی انفاق رو کامل کننده و کامل آدرس مسجد سجاد مشهد کننده ایمان میدونن، درحال حاضر در اولی مرحله می آیم انفاق رو از لحاظ قرآن نظارت می‌کنیم ملازمان آکادمی مجازی اعتقادوباور مثبت سپاسگذار که کنار ما هستین و خوشحالیم که‌این افتخار ملازمت و همراهی رو داریم،

انفاق

توضیحات معلم رضایی در خصوص فراگیری انفاق ابزار تبارک آدم رو میتونید از ر مسجد سجاد مشهد وش پلیر تحت بشنوید و لذت ببرید:

00:00
00:00

صرفا اعضای تارنما می‌توانند این فولدر را مشاهده و دانلود کنند. رزرو مسجد سجاد مشهد
برای دانلود فولدر صوتی و ورژن الکترونیکی این فراگیری مستلزم ورود یا این که عضویت شما در وبسایت آکادمی مجازی اعتقاد مثبت میباشد برای ورود یا این که نام نویسی میتونید روی مورد ورود/عضویت کلیک فرمائید تا وارد وبسایت گردید.

به چه شکل انفاق رو در معاش اجرایی کنیم؟
امروز میخوایم فهم و شعور بهتری از معنای یک واژه در معاش بدونیم و ادراک کنیم که چه یاری های به ما در معاش میکنه ما خیلی زمان ها کارهایی رو جاری ساختن میدیم، که درکی ازش نداریم ولی هنگامی که ادراک صحت ازش پیدا می کنیم همون فعالیت که تا قبل از این ایفا میدادیم

تبدیل به یک موتور و علت برای پرورش یافت کردن زندگیمون میشه، شعور خوب امروز برای کلمه و واژه انفاق میباشد که برای ادراک بیشتر آغاز می‌آییم مثه مدام این واژه و کلمه رو در کتاب زیبای خلقت قرآن مهربان تحقیق می‌کنیم که چه گونه اونو تعریف و تمجید کرده و به اون پرداخته.انفاق

انفاق در قرآن
در قرآن، بیشتر در جاهایی از انفاق مستعمل که در کنارش تصویری از هدایت کردن بشر هم داخلش بوده، پس در واقع میشه این زمینه رو فهم کرد، که انفاق به هدایت آدم یاری میکنه و در جاهای دیگه ای اون رو همدم ایمان میدونه،

انفاق به بشر امداد میکنه به کمال انسانی و تقرب به آفریدگار مجاورت بشه، که درباره ی عرفان یک فراگیری مهیا کردیم و در درون یادگرفتن حکمت هم به حکمت در انفاق پرداختیم به صورتی که آفریدگار در سوره آل عمران در آیه ۹۲ می‌فرماید:

لَنْ تَنَالُوا الْبِرَّ حَتَّى تُنْفِقُوا مِمَّا تُحِبُّونَ وَمَا تُنْفِقُوا مِنْ شَيْءٍ فَإِنَّ اللَّهَ بِهِ عَلِيمٌ (۹۲)

شما هرکز به جایگاه پسندیده کاری و خاصان آفریدگار نخواهید رسید مگر از انچه که دوست دارید و دوستداشتنی شماست در روش خداوند انفاق نمایید و از انچه انفاق نمائید پروردگار بر آن با خبر میباشد.

درصورتی که آکادمی مجازی یقین مثبت قسمتی از فراگیری هارو به طور بدون‌پول در چنگ شما قرار میدهد زیرا حقیقتا تموم یادگرفتن هارو دوست داریم و گران بها ترین بودجه ما، در بخش دانش همین فراگیری هاست که قسمتی ازش رو در چنگ شما قرار میدهیم و با مجموع لذت و وجود و عشق و علاقه این یادگرفتن هارو فراهم سازی کرده ایم.انفاق

انفاق از لحاظ مالی:
ولی در مورد مالی برای انفاق کردن یکی مواقعی که می‌باشد اینه که ما در هر موقعیت مالی که هستیم با هر معیار در آمدی که داربم یه خرده از اون رو ببخشیم، این میزانش از ۱ تا ۱۰ درصد متغییر هستش، اما این یکی هستش اصلی همون مقداریه که شما با بخشیدنش شم عالی دارین،

بعضیا هستن نصف درآمدشونو میبخشن بعضیا ۵درصد و بعضیام ۱۰ درصد گردآوری ی هم ۲۰درصد مقدارش متغییره ولی شما هر کمی که حس خیر رو در وجودتون تداعی میکنه رو ببخشین این نکته رو می بایست یادمون باشه عفو وبخشش نیاز به میانروی داره و بایستی میانروی رو داخلش رعایت کنیم.

انفاق

نشانه‌ها انفاق در قرآن:
و چقدر زیبا معبود انفاق رو در سوره بقره ر آیه های ۲۶۱ تا ۲۷۴ توضیح می‌دهد

مَثَلُ الَّذِينَ يُنْفِقُونَ أَمْوَالَهُمْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ كَمَثَلِ حَبَّةٍ أَنْبَتَتْ سَبْعَ سَنَابِلَ فِي كُلِّ سُنْبُلَةٍ مِائَةُ حَبَّةٍ وَاللَّهُ يُضَاعِفُ لِمَنْ يَشَاءُ وَاللَّهُ وَاسِعٌ عَلِيمٌ(۲۶۱)
حكايت آنها كه اموال خويش را در روش پروردگار انفاق مى كنند حكايت دانه اى میباشد كه هفت خوشه رويانيده كه در هر خوشه صد دانه باشد و آفریدگار براى هر كه بخواهد، دو موازی هم مى كند كه معبود حجم نصیب و فقید میباشد.(۲۶۱)

الَّذِينَ يُنْفِقُونَ أَمْوَالَهُمْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ ثُمَّ لَا يُتْبِعُونَ مَا أَنْفَقُوا مَنًّا وَلَا أَذًى لَهُمْ أَجْرُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْ وَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُونَ (۲۶۲)
كسانى كه اموال خويش را در خط مش آفریدگار انفاق مى كنند و آن‌گاه اين انفاق خویش را با منت و يا اذيتى یار و همدم نمى كنند محرک آن‌ها نزد پروردگارشان میباشد، خیر ترسى دارا هستند و خیر غمى.(۲۶۲)

قَوْلٌ مَعْرُوفٌ وَمَغْفِرَةٌ خَيْرٌ مِنْ صَدَقَةٍ يَتْبَعُهَا أَذًى وَاللَّهُ غَنِيٌّ حَلِيمٌ(۲۶۳)
کلام شايسته و پرده پوشى از صدقه اى كه اذيت در پى داراست، عالی میباشد. آفریدگار بى نياز و صبور میباشد.(۲۶۳)

انفاق

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تُبْطِلُوا صَدَقَاتِكُمْ بِالْمَنِّ وَالْأَذَى كَالَّذِي يُنْفِقُ مَالَهُ رِئَاءَ النَّاسِ وَلَا يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَمَثَلُهُ كَمَثَلِ صَفْوَانٍ عَلَيْهِ تُرَابٌ فَأَصَابَهُ وَابِلٌ فَتَرَكَهُ صَلْدًا لَا يَقْدِرُونَ عَلَى شَيْءٍ مِمَّا كَسَبُوا وَاللَّهُ لَا يَهْدِي الْقَوْمَ الْكَافِرِينَ(۲۶۴)

اى كسانى كه ايمان آورده ايد، صدقه خويش را همچون آن كس كه جنس خويش را با ريا به عموم انفاق مى كند و به آفریدگار و روز جزا ايمان ندارد با منت و اذيت فسخ نكنيد، كه حكايت وى حكايت سنگى محکم و صافى میباشد كه خاكى روى آن نشسته باشد و رگبارى بر آن باريده، آن را صاف به جاى نهاده باشد، رياكاران از آن چه كرده اند، ثمرى نمى مارک و معبود مجموعه كافران را هدايت نمى كند.(۲۶۴)

وَمَثَلُ الَّذِينَ يُنْفِقُونَ أَمْوَالَهُمُ ابْتِغَاءَ مَرْضَاتِ اللَّهِ وَتَثْبِيتًا مِنْ أَنْفُسِهِمْ كَمَثَلِ جَنَّةٍ بِرَبْوَةٍ أَصَابَهَا وَابِلٌ فَآتَتْ أُكُلَهَا ضِعْفَيْنِ فَإِنْ لَمْ يُصِبْهَا وَابِلٌ فَطَلٌّ وَاللَّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِيرٌ (۲۶۵)

و حكايت آنها كه اموال خویش را به طلب رضاى آفریدگار و استوارى دادن به دلهاى خويش انفاق مى كنند، عملشان مانند باغى میباشد بر بالاى تپه اى كه رگبارى به آن برسد، و دو موازی ثمر داده باشد و در‌حالتی که رگبار نرسيده به جايش باران ملايمى رسيده، پروردگار به آنچه مى كنيد بينا میباشد.(۲۶۵)

«زهدو تقوا» اساسا از ماده «وقایه» به معنى نگهدارى یا این که خویشتن دارى میباشد(1) و به تعبیر و تفسیر دیگر یک نیروى در دست گرفتن درونى میباشد که آدم را در قبال سرکشی شهوات نگهداری مى نماید، مسجد سجاد مشهد و در واقع نقش ترمز نیرومندى را دارااست که ماشین وجود بشر را در پرتگاه ها نگهداری و از تندروى هاى خطرناک، گشوده مى داراست.
به همین برهان امیر مؤمنان على(علیه السلام) «زهدوتقوا» را تحت عنوان یک دژ نیرومند در قبال خطرها گناه شمرده میباشد، آنجا که مى فرماید: اعْلَمُوا عِبادَ اللّهِ أَنَّ التَّقْوى دارُ حِصْن عَزِیز: «اى بندگان خداوند بدانید زهدوتقوا دژى میباشد مستحکم و غیر قابل نفوذ».(2)
در روایات اسلامى و همینطور لغات محققان، تشبیهات فراوانى براى تجسم وضعیت زهد و رزرو مسجد سجاد مشهد تقوا اورده شده میباشد، امیر مؤمنان على(علیه السلام) مى فرماید: ...أَلا وَ إِنَّ التَّقْوى مَطایا ذُلُلٌ حُمِلَ عَلَیْها أَهْلُها وَ أُعْطُوا أَزِمَّتَها فَأَوْرَدَتْهُمُ الْجَنَّةَ...:
«...زهد همانند مرکبى میباشد راهوار که صاحبش بر آن سوار میباشد و زمامش در چنگ وی میباشد و تا دل فردوس او‌را پیش مى موفقیت...»!(3)
بعضى، زهدو تقوا را به وضعیت کسى تشبیه کرده اند که از یک مرزو بوم مملو‌از خار عبور مى نماید، سعى داراست دامن خویش را به طور کاملً برچیند و با احتیاط قدم بردارد مبادا نوک خارى در پایش بنشیند، آدرس مسجد سجاد مشهد و یا این که دامنش را بگیرد.
«عبداللّه معتز» این حرف را به شعر در آورده میباشد و مى گوید:
خُلِّ الذُّنُاینترنتَ صَغِیْرَها *** وَ کَبِیْرَها فَهُوَ التَّقى
وَ اصْنَعْ کَماش فَوْقَ أَرْ *** ضِ الشَّوْکِ یَحْذَرُ ما یَرى
لاتَحْقِرَنَّ صَغِیْرَةً *** إِنَّ الْجِپر و بالَ مِنَ الْحَصى
«گناهان را از خرد و گرانقدر رخنه‌ کن که واقعیت زهد همین میباشد».
«همانند کسى باش که در یک زمین مالامال خار با غایت احتیاط قدم بر
مى داراست».
«گناهان صغیره را خرد مشمر که کوه ها از سنگ ریزه ها تشکیل مى گردد».(4)
درضمنً از این تشبیه به خوبى به کار گیری مى خواهد شد: زهد به‌این وجود ندارد که بشر انزوا و کناره گیرى تعیین نماید، بلکه می بایست در دل اجتماع باشد و درصورتی که اجتماع آلوده و کثیف بوده خویش را محافظت نماید.
در هر شکل این شرایط زهد و در اختیار گرفتن نیرومند معنوى، پر‌نور ترین اثر ها ایمان به «مبدأ» و «معاد» یعنى خداوند و رستاخیز میباشد، و ترازو فضیلت و افتخار بشر و مقیاس سنجش شخصیت وی در اسلام محسوب مى گردد تا آنجا که پاراگراف «إِنَّ أَکْرَمَکُمْ عِنْدَ اللّهِ أَتْقاکُمْ» به طور یک شعار جاودانى اسلام در آمده میباشد.(5)
على(علیه السلام) مى فرماید: إِنَّ تَقْوَى اللّهِ مِفْتاحُ سَبخشید وَ ذَخِیرَةُ مَعاد وَ عِتْقٌ مِنْ کُلِّ مَلَکَة وَ نَجاةٌ مِنْ کُلِّ هَلَکَة: «زهدو تقوا و واهمه از خداوند، کلید مفتوح کردن هر در بسته اى میباشد، ذخیره رستاخیز، و سبب ساز آزادى از بردگى شیطان و نجات از هر نابودی میباشد».(6)
در ضمنً بایستی اعتنا داشت زهدوتقوا داراى شاخه ها و شعبى میباشد، تقواى مالى و اقتصادى، تقواى جنسى، و اجتماعى، و تقواى سیاسى و مانند اینها.

ادراک ما از زیارت و زیارتگاه‌ها فهمی بسیار مکانیکی میباشد و این حادثه از نظر اجتماعی، فرهنگی و شرعی، بسیار زمینه‌ساز میباشد. فهم متولّیان فقهی مشهد و کل کشور‌ایران از زمینه زیارت، درکی منقبض‌کننده‌ میباشد؛ یعنی زیارتگاه را به‌شدت تنگ و تنگ‌خیس می‌نماید و قابلیت‌های خلاقیتی را از لحاظ ابتکار روحی و کم عقل ز مسجد سجاد مشهد ائران، ابتکار عمل فرمان قدسی و ابداع گسترش، از دربین می برد. این ضریح‌ها و زیارتگاه‌ها سازوکارهایی دارا هستند که از روش آن ها حیات معنوی، فرهنگی، اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی را سامان می دهند. پس تأکید اینجانب درین دعوا بر خویش مضمون‌ «زیارتگاه» و «زیارت» میباشد و از حیث نظری روی این مضمون‌ تأکید می کنم. زیارتگاه در آیین عامه به‌ادله همبسته‌هایی که با خویش دارااست، سازوکاری مهم میباشد که آیین عامۀ عموم را تغذیه می‌نماید. به بیانی دیگر آحاد ایده‌ها و آرمان‌های متعالی‌ای‌ که در آیین داریم، به‌شکل پایانی در زیارتگاه تجسد می یابد. ولی این‌طور وجود مسجد امین مشهد ندارد که با ورود به یک ضریح این سازوکارها به ما تسری پیدا نماید. مواجهۀ افراد با زیارت و اثرگذاری آن خیلی غامض‌خیس از این میباشد. زیارت، یکی‌از مکانیسم‌های اساسی‌ میباشد که تشیّع به‌حیث تاریخی، نام و نشان مذهبی و ایمان مذهبی‌ خویش را را از روش آن ساخت و بازتولید می‌نماید. تشیّع بر معنا زیارت تأکید بدون شوخی داشته میباشد و به‌همین ادله در فرهنگ وتمدن شیعی، مجموعۀ عظیمی از زیارتگاه‌ها وجود دارااست. رزرو مسجد سجاد مشهد

تنوع معنایی زیارت
در مشاجره زیارت می توانیم به موضوعات متعددی اشاره کنیم. از جمله یک زیارتگاه در زمان تاریخ چه طور ساخته می شود؟ تجربۀ سرازیر‌شناختی زائر به چه شکل میباشد؟ عامل ها و آدرس مسجد سجاد مشهد مناسبات اقتصادی در بین زیارتگاه‌ها چه‌طور میباشد؟ تعامل در میان منزل و مسافرت و زیارتگاه به چه شکل میباشد؟ منطق ویژه و معنایی زیارتگاه چیست؟ تاثیر و دامنۀ معنایی آن در مبدأ و مقصد چیست؟ و... آحاد این سوال‌ها در دعوا مطالعات زیارت مطرح میباشد. زیارتگاه‌ها در جمهوری اسلامی ایران درکی از زیارت دارا هستند که دربارۀ صحیح و اشتباه آن کلام نمی کنم، البته آن ها این ادراک را به سیستم زائر و سیستم فرهنگی‌ای که حول آن ضریح صورت گرفته میباشد، زور می‌نمایند. در‌این شرایط، نوعی یکسان‌سازی معنایی چهره می دهد که از نظر معنایی موجب انقباض محیط می شود. مهم ترین خصوصیت زیارتگاه این میباشد که به‌شدت متکثر میباشد و لایه‌های معنایی بسیار متنوعی دارااست. همین خصوصیت موجب می‌گردد که زیارتگاه به چتری دانش آموز تبدیل گردد و اشخاص را با هر نحله و مسلک در خویش بگیرد.
تفاسیر متنوع زائران از زیارت با آحاد تنوعی که دارا‌هستند، قابل‌پژوهش میباشد. همینطور تفاسیر مجاوران نیز بسیار اساسی میباشد. بخشی از ذخیرۀ معنایی زیارتگاه، نظام معنایی‌ میباشد که زائران در آنجا ساخت می‌نمایند، قسمت دیگر، نظام معنایی‌ میباشد که پرسنل و متولّیان می سازند و بخشی از آن را مجاوران ساخت و ساز می‌نمایند. به صورت کلی، کل این‌ مفاد، فضایی سرازیر‌شناختی و جامعه‌شناختی ساخت‌و‌ساز می‌نماید که تجربۀ زیارت اسم می گیرد. این تجربیات، تجربۀ محدودی وجود ندارد و اینگونه وجود ندارد که اشخاص، صحن‌های فضا و درون مقبره را ببینند و بعد از آن در آن ها انقلاب معنوی صورت دهد. این نگاه که زیارت به‌آسانی می تواند سیستم فرهنگی را دگرگون نماید و تغییر و تحول دهد، نگاه بسیار بی آلایش‌لوحانه و بی آلایش‌سازانه‌ای میباشد. زیارت، فرمان غامض‌ای میباشد که از اندرونی منزل‌ها آغاز می‌گردد و تا ماه‌ها بعداز مهاجرت نیز وجود داراست. به همین ادله در عالم سنتی، از‌آنجا‌که زیارت، کمتر با بازنویسی‌های اقتصادی و سیاسی هم پا بود، اثرگذاری بیشتری داشت. در قبل زیارت نوعی انقلاب درونی در اشخاص بود و زیارتگاه‌ها منطق بغرنج‌ای از تحولات شخصی و گروهی را با خودشان ساخت می‌کردند.

زائر، مسافرت، زیارتگاه
نکتۀ دوم در مشاجره چندمعنایی‌بودن زیارتگاه‌ها و ضریح‌ها این میباشد که‌این تکثر عملاً چیزی به اسم جدال بر راز دستور قدسی ساخت می‌نماید، البته این جدال بدین معنی وجود ندارد که مسلماً تیم‌ها و گفتگو‌های حریف معنایی، با هم ناهم خوانی دارا‌هستند. مجموع این مصاحبه‌ها به طور همزمان با هم وجود دارا هستند و همه آنان شغل می‌نمایند و کارایی می‌نمایند خودشان را بالا بکشند، ولی این بالاکشیدن به‌معنای حذف دیگری وجود ندارد. به‌طور سنتی در زیارتگاه‌هایی که مردمی بودند مدام نوعی تکثر گفتمانی و حضور هم زمان گفت‌و‌گو‌های حریف معنایی وجود داشت که خویش این تکثر، غنا ساخت و ساز می کرد. از جمله در مکه، شیعه، سنی و کل مذهبها اسلامی حضور دارا‌هستند و این تکثر مذهبی به آن گروه غنا می دهد. در واقع این تکثر، عاملی میشود برای نوعی اتحاد کبیر. درعین‌اکنون که کلیه در تکثر می‌باشند، ولی جایی به اسم «کعبه»، عاملی میباشد برای اتحاد پهناور؛ یعنی سرازیر‌بودن خصلت تکثر در زیارتگاه‌ها چه در پوسته کعبه و چه در پوسته ضریح‌های شیعی، ادله وحدت میباشد.
در مسئلۀ زیارت، چالش اساسی، ادراک تقلیل‌یافته و منضبط و منجمدی میباشد که از زیارت وجود داراست. مبتنی بر این تلقی از زیارت، صرفا اندرونی صحن و نماز و دعایی که در آنجا خوانده میگردد، اساسی میباشد؛ درحالی‌که در زمینه زیارت، یک‌سری عنصر کلیدی وجود دارااست که یکی آن ها خویش زائر یا این که مبحث میباشد. اینکه مبحث چه‌طور استارت به تکان می‌نماید و چه آدابی دارااست، بسیار عنایت داراست. به همین عامل فرآیند زیارت با مسافرت مبحث آغاز میشود و این مهاجرت ادامه پیدا می‌نماید تا به ضریح میرسد و اتفاقاتی در آنجا روی میدهد و آنگاه بازمی‌شود.
زائر، مهاجرت و زیارتگاه، موادتشکیل دهنده اساسی‌‌ای می باشند که مدام وجود داشته‌اند. در قبل این‌طور عدم وجود که شخص در زیارتگاه تنها یک کنش جاری ساختن دهد و به عنوان مثالً بارگاه را ببوسد و برود. در اکثری از زیارتگاه‌های کهن مثل امامزاده داوود، عموم قربانی و نذری توزیع می‌کردند و شاید تا یک سری سال پیش در مهمان‌سراهای گوشه و کنار بقاع نیز اینگونه چیزی وجود داشت و شخصی که به زیارت می‌آمد یکسری عمل همزمان مانند نذری‌دادن، قربانی‌کردن و سرزدن به زیارتگاه‌های کناره‌ای خرد را جاری ساختن می‌بخشید؛ نذری می‌اعطا کرد، قربانی می کرد یا این که به زیارتگاه‌های کناره‌ای خرد راز می‌زد. زائر امروز مشهد آغاز به بقاع امام رضا و بعد به تفریحگاه می‌رود، البته زائری که تا قبل از اینً به مشهد می‌آمد به یک سری زیارتگاه خرد دور و بر مانند مزار اباصلت رمز می‌زد و با جاری ساختن شغل های متفاوت و دیدن جاهای متعدد تجارب‌اش همیشه متکثرتر و بی نیاز‌خیس می شد. در واقعیت، ما در پیشین با تجربۀ چندلایه و متکثری مواجه بودیم که صرفا به یک نقطه معطوف خلا.

منطق توریسم، منطق زیارت
نکتۀ کلیدی‌ای که در تجربۀ زیارتگاهی کشور ایران وجود داراست و به حیث اینجانب به‌طور نابخردانه‌ای در درحال حاضر بسط میباشد، به کارگیری از اصطلاح مبهمی به اسم «توریسم زیارت» میباشد. منطق توریسم با منطق زیارت یک کدام از وجود ندارد و این دو با یکدیگر تفاوت دارا‌هستند. شاید تبدیل‌کردن فضاهای زیارتگاهی به فضاهای توریسم در بالا عالی به لحاظ رسد، البته در غایت منطق لذّتی که در توریسم وجود دارااست با منطق سختی زائرانه یک کدام از وجود ندارد. زائر می بایست رنجی را پذیرفته باشد؛ از جمله هکر نست بیدار گردد، به زیارتگاه برود و خیلی شغل های مشقت بار دیگری را جاری ساختن دهد. بدین ترتیب زائر از حیث جسمانی لذّت نمی‌پیروزی، بلکه از نظر روحی لذّت می برد و اینجانب با مخلوط لذّت جسمانی و لذّت معنوی چندان موافق نیستم و می دانم که‌این پروژه باخت‌ خورده میباشد. پس یک کدام از کارهایی که زیارتگاه‌های ما‌را تخریب می‌نماید، به کارگیری از آیین نامه گردشی‌کردن آن‌هاست.
امروزه مشهد به تفریحگاه تبدیل گردیده است خیر زیارتگاه. ولی اینجانب با بُعد توریسم مشهد مخالف نیستم، البته می بایست حواسمان باشد که کدام یک از این دو آن گاه در درحال حاضر غلبه میباشد. منطق توریسم در حالا حل‌کردن منطق زیارت در خودش میباشد و این مسئله به‌شدت بر پیامدهای حضور در مشهد تأثیر می گذارد. اینجانب در مشهد از لذّت هجرت سود‌مند میشوم، خیر از لذّت معنوی زیارت. در فیض آن انقلاب و تاثیر معنوی‌ که از زیارت در مشهد نتایج میشد، به‌عامل وجود این مرکز ها توریسم ساخت نمی شود. این شرکت‌ها معنای فرضی زائر را تغییر و تحول می دهد، یعنی هنگامی زائر در منزل میخواهد برای مهاجرت تصمیم بگیرد، می گوید برویم مشهد هم فال میباشد و هم تماشا! ولی درصورتی که بیست سال پیش بود، بیست نفر عده می‌شدند و پشت یک وانت یا این که یک کامیون شش‌چرخ اتاقک می‌زدند و پنج خانواده با آن به مشهد می‌آمدند و برمی‌گشتند و مجموع رنج‌های آن را می‌پذیرفتند. این نوع نرم افزار‌ریزی‌ها خیلی اساسی بود و آحاد هجرت را به یک هجرت معنوی تبدیل میکرد، ولی امروزه عموم به مشهد میایند تا خرید نمایند و مرکزها و هتل‌های گران‌قیمت را ببینند. اینک فرآیند زیارت به نظر قابلیت‌های تجارب و کنش، پروسه بسیار تخلیه‌گردیده‌ای میباشد.
قضیه زیارت قابلیت و امکان‌های سیرتکامل‌شناسی دارااست. گونه های و اقسام زیارت را می‌اقتدار مبنی بر مقصد زیارت سیرتکامل‌شناسی کرد و توضیح بخشید که به چه شکل در جای ‌های زیارتی گرانقدر این‌ها با یکدیگر ادغام میشود و غنا ساخت و ساز می‌نمایند. گاهی به زیارت یک جای مقدس میرویم و گاهی به زیارت یک شخص مقدس مانند یک فقیه یا این که عارف گرانقدر می رویم. گاهی به زیارت یک شیء مقدس می رویم مانند جای ‌هایی که مو سر یا این که جامه فرستاده وجود داراست و بعضی اوقات به‌مثابۀ تکرار یک متن مقدس، به زیارت میرویم مانند تکرار آن مسیری که بزرگان فقاهتی رفته‌اند. این اشکال شش‌گانۀ زیارت، سیرتکامل‌شناسی‌های مختلفی را ساخت می‌نماید. در قبلی و در زیارتگاه‌های تعالی، این گونه های با یکدیگر مخلوط می‌شدند. مثلا هنگامی یک شخص بسیار مذهبی به مشهد می‌آمد خلال زیارت ضریح امام رضا(ع)، یک سری فرد معتقد یا این که حسینیه یا این که خانقاه یا این که راس یک فقیه شرعی را نیز می‌روءیت کرد. بدین ترتیب در ضریح‌های تعالی نوعی مجموعۀ زیارتی وجود داشت. در قبل هنگامی اینجانبِ غیرمشهدی به مشهد می‌آمدم، ضمن بقاع به مزار اباصلت، توس و یک‌سری زیارتگاه دیگر نیز می‌رفتم، ولی الان که به مشهد می آیم از دیگر نصیب‌های زیارتی کاهش یافته و مشهد به بقعه امام رضا(ع) و مرکز ها خرید تقلیل یافته میباشد.

سالهاست وجود «هنراسلامی» به منزله یکی‌از اقسام اساسی هنر در تاریخ هنر مسجد سجاد مشهد عالم به رسمیت شناخته گردیده‌است. البته هدف از «هنر اسلامی» چیست و به کارگیری از این اصطلاح در تاریخ هنر ناظر به چه نسبتی در میان هنر و اسلام میباشد.
پیش از پرداختن به زمینه هنر اسلامی ما یحتاج میباشد به تعدادی پیشگفتار در‌این خصوص مسجد امین مشهد اشاره کنیم. ازجمله اینها خاستگاه اسلام میباشد. جزیرة العرب در اوایل قرن هفتم میلادی، سرزمینی کم آب و سوزان بود و مردمانی که درین مملکت معاش می کردند، عمدتاً فاقد تمدن بودند. در اینگونه موقعیتی اعجاز تاریخ به وقوع پیوست و اسلام ظهور کرد.
در دوران فرصت رسالت نبی اکرم (ص)، محدوده نفوذ و بسط اسلام شبه جزیره ایالات متحده عربی بود. بعداز رحلت پیامبر مکرم اسلام(ص) فتوحات مسلمین و بسط قلمرو اسلامی استارت شد و درین فتوحات مسلمین با فرهنگ و تمدن های بسیار توسعه یافته ای مواجه شدند که سوابق ای بس زمانبر در فرهنگ وتمدن دوران داشتند. آن ها از سوی شرق با فرهنگ و تمدن بی نیاز اهل ایران و از سوی غرب با فرهنگ وتمدن سوریه - شامات - و بخشی از فرهنگ رزرو مسجد سجاد مشهد وتمدن روم آشنا شدند. سؤالی که در اینجا مطرح می‌گردد این میباشد که - گفته شد - بومیان جزیرة العرب که بویی از تمدن نبرده بودند چه‌طور مالک هنر شدند و هنر اسلامی به وجود آمد برای جواب به‌این سوال ما یحتاج می‌دانم به معنی فرهنگ و تمدن اشاره ای داشته باشم. فرهنگ وتمدن، گروه ای غامض میباشد که دربرگیرنده آداب و رسوم و اخلاق و اخلاق آدرس مسجد سجاد مشهد و رفتار می گردد، که‌این خصوصیات ناشی از عامل ها تأثیرگذار بر فرهنگهاست. مهم ترین کارداران مؤثر به فرهنگ وتمدن ها عبارت میباشد از:
۱) وضعیت اقلیمی - جغرافیایی
۲) فکر
۳) مذهب (اما شاید این مورد زیرا اکتسابی محسوب نمی‌شود و فطری میباشد را نتوان زیرمجموعه تمدن شمرد)
۴) رابطه فرهنگ وتمدن ها (که مشمول تأثیر و تأثر تمدن ها بر یکدیگر می‌شود.)‎/ در اصلً در زمان تاریخ ، فرهنگی را نخواهیم یافت که نسبت به فرهنگ و تمدن های دیگر جداگانه و جدا از هم باشد. کلاً خویش بسندگی فرهنگی سبب ساز به فنای فرهنگی میگردد. در تمدن اسلامی تازه نیز رابطه فرهنگی صورت گرفت و این فرهنگ وتمدن عنصرها دیگر فرهنگی را که با خودش نسبت داشت به عهده گرفت و ازجمله این تأثیرات در هنرهای متعدد بود. مسلمین مستلزم موادتشکیل دهنده دنیوی و فضاهای معماری خاص خویش بودند که طی مواجهات فرهنگی با مملکت های دیگر به‌این غرض دست یافتند. نکته مهم این میباشد که بدانیم معماری و هنر مسلمان‌ها خیر از قرآن و خیر از الگوهای مسلمین دریافت شد، بلکه بر تاثیر پیوندها فرهنگی، از فرهنگ و تمدن های دیگر دریافت شد.
البته سؤالی که ذهن هر متفکری را دراین مورد به خویش درگیر می نماید این میباشد که چرا با وجود یک ایدئولوژی و یک اندیشه واحد در اسلام ولی در مسئله هنر شاهد تنوع و تکثر هستیم بخشی از این انگیزه، پیشینه های متعدد مرزو بوم های فتح گردیده بوسیله مسلمین بود. ادله دیگر را می قدرت مدد حکومت از هنر و هنرمندان در آن عصر دانست. در اصلً اخلاق تاثیر هنری مستلزم عواملی میباشد. یعنی ما در هنر با دو اصل روبه رو هستیم:
۱) تکنیک و مهارت
۲) ابتکار.
اختراع جوشش درونی هنرمند میباشد و زیرا هنرمند در اطراف و جامعه ای می زید که متأثر از فضاهای فکری مختلف میباشد، پس تفکر وی هم متأثر از این اطراف میباشد. فقط نصیب آموزشی هنر، تکنیک و مهارت میباشد.
درواقع واسطه های هنری گاه به وسیله خویش هنرمند قابل اخذ وجود ندارد و نیاز به ابزار - مهارت- حس میشود.
مقاله آن‌گاه به ارکان اجرایی تاثیر هنری تخصیص دارااست. به عبارت دیگر عامل ها گزینش کننده در کیفیت یک تاثیر هنری به گستردن ذیل میباشد:
۱) خالق یا این که آفریننده تاثیر (هنرمند)
۲) پیشنهاد دهنده یا این که بانی و پشتوانه تاثیر هنری
۳) جامعه تحت عنوان کاربر تاثیر هنری

پاکسازی مسجد از نجاست واجب میباشد. هر که آدرس مسجد سجاد مشهد بفهمد که مسجد نجس گردیده، بایستی بلافاصلهً نجاست آن را برطرف نماید. بقعه امامان علیهم السلام نیز همین حکم را دارااست، منتهی در صورتی‌که نجس ماندن آن بی‌احترامی باشد. پاک سازی آن واجب میباشد؛ بلکه احتیاط واجب آن میباشد رزرو مسجد سجاد مشهد که درصورتی که بی‌احترامی هم نباشد، آن را پاکسازی نمایند.

۲ - احکام استحبابی مسجد
[دستکاری]

احکام مستحب مسجد عبارتند از: ساختن مسجد[۱] تعمیر آن، پر‌نور کردن لامپ مسجد[۲]رفت و آمد زیاد، زودتر از همگی به مسجد رفتن و دیرتر بیرون شدن [۳]، با پاکی آمدن، خوشبو کردن خویش و جامه پاکیزه پوشیدن، وارسی کردن کفش‌ها از نجاست در هنگام ورود، داخل شدن به مسجد با پای راست و مسجد امین مشهد خارج داخل شدن از آن با پای چپ و قرائت دو رکعت نماز تحیّت بعداز ورود به مسجد و اگر که نماز واجب یا این که مستحبی دیگری نیز بخواند، کافی میباشد.

۳ - احکام حرام مسجد
[دستکاری]

شغل های حرام درباره مسجد عبارتند از: زینت کردن مسجد با طلا جواهرات و تصاویر بشر و حیوان‌ها روح‌دار، فروش مسجد هر چندین وخیم گردیده باشد، فروش اسباب مسجد مگر در حالتی مسجد سجاد مشهد که که راه حل‌ای جز آن نباشد، نجس کردن مسجد و دفن میت در مسجد.

۴ - احکام مکروه مسجد
[بازنویسی]

کارهایی که در ارتباط با مسجد مکروه میباشد عبارتند از: رنگ کردن مسجد به چیزهایی که روح ندارد، خوابیدن در مسجد مگر در حالا ناچاری، کلام بیان کردن از کارها عالم در مسجد، دادوستد در مسجد، فریاد زدن در مسجد و صدا را بلند کردن مگر برای اذان، رفتن مسجد برای هر که سیر یا این که پیاز خورده، و بوی دهانش عموم را اذیت می‌نماید.