مجله خبری مساجد

قندیل منزل یا این که دارالحُفّاظ

قندیل منزل
این بخش که نمازخانه نیز نامیده می‌گردد، محل خواندن و تعبیروتفسیر قرآن بوده میباشد.[۲۲] اطلاق اسم قندیل منزل نیز به جهت قندیل‌های نورانی آنجا بوده که فروغ و روشنایی آستانه را تأمین می‌نموده است. قندیل منزل تالاری میباشد مستطیل صورت به بعدها ۵ر۱۱*۶ متر و دو فضای پیوسته در شمال و جنوب آنکه طاقی نیم گنبدی هر مورد را پوشش داده میباشد. در ۹۴۶ به فرمان فرمان روا طهماسب اولیه، غرض کاشانی فرشی برای قندیل منزل با ۳۳ میلیون گره بافت که پس از شرح بر زمین، نقش آن را بر سقف گهواره‌ای قندیل منزل به طور مطلاّ تصویر کردند. این فرش که کی. ابوت انگلیسی در زمان قاجار آن را ازاردبیل بیرون کرده، حال در موزه ویکتوریا و آلبرت هال لندن تحت عنوان پر ارزش‌ترین قالی عصر صفوی با اسم «فرش اردبیل» مراقبت می گردد. سقفی نیز که نقشه این فرش در آن تصویر گردیده بود، در زمین‌لرزه سال ۱۲۶۴ پایین مسجد سجاد مشهد ریخت.[۲۳]

سقف فعلی احتمالاً در عصر قاجار یا این که در ۱۳۱۴ ش، ایجاد شده است. دو نیم گنبد جنوبی و شمالی سالن که با گچ تشکیل شده و روی آنها با مقرنس ورنگ و روغن زینت یافته تا حدودی از آسانی سقف گچی فعلی کاسته میباشد. طاق پادشاه نشین نیز در مقابل آرامگاه روحانی صفی به طاقی خرد‌خیس که تزیینات ناودانی(خیاره‌ای)داراست و ازشیوه‌های معمول در بناهای قرن ها هشتم تا دهم بوده، ختم میشود. سلطان نشین سالن که در انتهای جنوبی قندیل منزل واقع گردیده و بیشتراز شصت سانتی‌متر از کف رواق بلند‌خیس میباشد، با دو پله مرمری و یک در و نرده‌ای نقره‌ای از بخش مهم سالن غیروابسته رزرو مسجد سجاد مشهد میگردد.[۲۴]

در سمت راست این نرده علامتی نصب گردیده که میگویند سلطان اسماعیل صفوی در نبرد چالدران آن را در اختیار داشته میباشد.سالن قندیل منزل در جناح غربی و شرقی جمعاًً دوازده طاقنمای (طارمی) قوسدار دارااست که طاقنماهای همکف سی سانتی‌متر از کف سالن بلندترند. بدنه و سقف این طاقنما‌ها همانند دیگر اجزای سالن به طور کاملً دارنده گچبری‌ها و نگارگری‌های رنگ و روغنی میباشد. بر بدنه جرز دیوار‌ها در بالای ازاره، یک کتیبه گچبری به خط ثلث دربردارنده روایات و آیه ها قرآنی و اسامی ائمه اطهار(ع) و شجره طومار طریقتی روضه خوان صفی نقش بسته میباشد. در تیزی جرز‌ها ردیف‌هایی تزئینی از سنگ مرمر نصب گردیده که تنهاً جنبه زینتی دارا‌هستند. درهای اساسی قندیل منزل نیز از نوع درهای چوبی با نگارگری لاکی و روغنی میباشد. قندیل منزل از روش دو طاقنمای شرقی شماره تلفن مسجد سجاد مشهد به چینی

منزل رویه پیدا می‌نماید. در نصیب پاد شاه نشین نیز دری به محوطه باطن آرامگاه روضه خوان صفی و درهایی به آرامگاه فرمانروا اسماعیل اولیه و محوطه بقاع منزل گشوده می‌گردد. قندیل منزل را می بایست فضای حدفاصل رینگ‌های منفرد گروه دانست که به امر روحانی صدرالدین موسی نزدیک به ۷۴۵ـ ۷۶۵ تاسیس شده است؛[۲۵] گرچه بعضی، به جهت نصب دستور طهماسب نخستین بر نمای بیرونی قندیل منزل، بنای آن را به‌این فرمان روا صفوی نسبت آدرس مسجد سجاد مشهد داده‌اند.[۲۶]

چینی منزل

چینی منزل
از بناهای اول تیم روضه خوان صفی میباشد که احتمالاً پیش از تاسیس جنت سرا و قندیل منزل، و حتی شاید هم زمان با گنبد اللّه اللّه تشکیل شده باشد.[۲۷] این محل که به صورت تماماً نامتقارن به قندیل منزل رویه پیدا می‌نماید، در بالا محل اجتماع درویشان یا این که سالن مراسم(عده منزل)بوده میباشد. در زمانه فرمان روا عباس نخستین(حک:۹۹۶ ـ ۱۰۳۸) با تولید تغییراتی در باطن آن، محل حفظ کتاب ها باارزش و اشیای قیمتی و چینی‌های سلطنتی شد. این چینی‌ها از نوع ظروف دارای اسم و رسم به می‌نگ و سلادون به پیشنهاد سلطان عباس اولیه به دست صنعتگران چینی تشکیل شده و تمامی مهر شاهی و عبارت «وقف آستانه روضه خوان صفی نمود مخلوق سلطان ولایت عباس» را دارا‌هستند. بخشی از این گنجینه‌ها صرف لشکرکشی‌های پاد شاه طهماسب و نادرشاه شد، و در عصر دوم جنگهای کشور‌ایران و روس در ۱۲۴۳/ ۱۸۲۸ پاسکویچ، فرمانده سپاه روس، با اشاره گریبایدوف، وزیر مختار روسیه، بخشی از این شی ءها را به سن پطرزبورگ جابجایی بخشید که حال در موزه ارمیتاژ جانور میباشد. اشغالگران روسی به د

قندیل منزل یا این که دارالحُفّاظ

قندیل منزل
این بخش که نمازخانه نیز نامیده می‌گردد، محل خواندن و تعبیروتفسیر قرآن بوده میباشد.[۲۲] اطلاق اسم قندیل منزل نیز به جهت قندیل‌های نورانی آنجا بوده که فروغ و روشنایی آستانه را تأمین می‌نموده است. قندیل منزل تالاری میباشد مستطیل صورت به بعدها ۵ر۱۱*۶ متر و دو فضای پیوسته در شمال و جنوب آنکه طاقی نیم گنبدی هر مورد را پوشش داده میباشد. در ۹۴۶ به فرمان فرمان روا طهماسب اولیه، غرض کاشانی فرشی برای قندیل منزل با ۳۳ میلیون گره بافت که پس از شرح بر زمین، نقش آن را بر سقف گهواره‌ای قندیل منزل به طور مطلاّ تصویر کردند. این فرش که کی. ابوت انگلیسی در زمان قاجار آن را ازاردبیل بیرون کرده، حال در موزه ویکتوریا و آلبرت هال لندن تحت عنوان پر ارزش‌ترین قالی عصر صفوی با اسم «فرش اردبیل» مراقبت می گردد. سقفی نیز که نقشه این فرش در آن تصویر گردیده بود، در زمین‌لرزه سال ۱۲۶۴ پایین مسجد سجاد مشهد ریخت.[۲۳]

سقف فعلی احتمالاً در عصر قاجار یا این که در ۱۳۱۴ ش، ایجاد شده است. دو نیم گنبد جنوبی و شمالی سالن که با گچ تشکیل شده و روی آنها با مقرنس ورنگ و روغن زینت یافته تا حدودی از آسانی سقف گچی فعلی کاسته میباشد. طاق پادشاه نشین نیز در مقابل آرامگاه روحانی صفی به طاقی خرد‌خیس که تزیینات ناودانی(خیاره‌ای)داراست و ازشیوه‌های معمول در بناهای قرن ها هشتم تا دهم بوده، ختم میشود. سلطان نشین سالن که در انتهای جنوبی قندیل منزل واقع گردیده و بیشتراز شصت سانتی‌متر از کف رواق بلند‌خیس میباشد، با دو پله مرمری و یک در و نرده‌ای نقره‌ای از بخش مهم سالن غیروابسته رزرو مسجد سجاد مشهد میگردد.[۲۴]

در سمت راست این نرده علامتی نصب گردیده که میگویند سلطان اسماعیل صفوی در نبرد چالدران آن را در اختیار داشته میباشد.سالن قندیل منزل در جناح غربی و شرقی جمعاًً دوازده طاقنمای (طارمی) قوسدار دارااست که طاقنماهای همکف سی سانتی‌متر از کف سالن بلندترند. بدنه و سقف این طاقنما‌ها همانند دیگر اجزای سالن به طور کاملً دارنده گچبری‌ها و نگارگری‌های رنگ و روغنی میباشد. بر بدنه جرز دیوار‌ها در بالای ازاره، یک کتیبه گچبری به خط ثلث دربردارنده روایات و آیه ها قرآنی و اسامی ائمه اطهار(ع) و شجره طومار طریقتی روضه خوان صفی نقش بسته میباشد. در تیزی جرز‌ها ردیف‌هایی تزئینی از سنگ مرمر نصب گردیده که تنهاً جنبه زینتی دارا‌هستند. درهای اساسی قندیل منزل نیز از نوع درهای چوبی با نگارگری لاکی و روغنی میباشد. قندیل منزل از روش دو طاقنمای شرقی شماره تلفن مسجد سجاد مشهد به چینی

منزل رویه پیدا می‌نماید. در نصیب پاد شاه نشین نیز دری به محوطه باطن آرامگاه روضه خوان صفی و درهایی به آرامگاه فرمانروا اسماعیل اولیه و محوطه بقاع منزل گشوده می‌گردد. قندیل منزل را می بایست فضای حدفاصل رینگ‌های منفرد گروه دانست که به امر روحانی صدرالدین موسی نزدیک به ۷۴۵ـ ۷۶۵ تاسیس شده است؛[۲۵] گرچه بعضی، به جهت نصب دستور طهماسب نخستین بر نمای بیرونی قندیل منزل، بنای آن را به‌این فرمان روا صفوی نسبت آدرس مسجد سجاد مشهد داده‌اند.[۲۶]

چینی منزل

چینی منزل
از بناهای اول تیم روضه خوان صفی میباشد که احتمالاً پیش از تاسیس جنت سرا و قندیل منزل، و حتی شاید هم زمان با گنبد اللّه اللّه تشکیل شده باشد.[۲۷] این محل که به صورت تماماً نامتقارن به قندیل منزل رویه پیدا می‌نماید، در بالا محل اجتماع درویشان یا این که سالن مراسم(عده منزل)بوده میباشد. در زمانه فرمان روا عباس نخستین(حک:۹۹۶ ـ ۱۰۳۸) با تولید تغییراتی در باطن آن، محل حفظ کتاب ها باارزش و اشیای قیمتی و چینی‌های سلطنتی شد. این چینی‌ها از نوع ظروف دارای اسم و رسم به می‌نگ و سلادون به پیشنهاد سلطان عباس اولیه به دست صنعتگران چینی تشکیل شده و تمامی مهر شاهی و عبارت «وقف آستانه روضه خوان صفی نمود مخلوق سلطان ولایت عباس» را دارا‌هستند. بخشی از این گنجینه‌ها صرف لشکرکشی‌های پاد شاه طهماسب و نادرشاه شد، و در عصر دوم جنگهای کشور‌ایران و روس در ۱۲۴۳/ ۱۸۲۸ پاسکویچ، فرمانده سپاه روس، با اشاره گریبایدوف، وزیر مختار روسیه، بخشی از این شی ءها را به سن پطرزبورگ جابجایی بخشید که حال در موزه ارمیتاژ جانور میباشد. اشغالگران روسی به د