سید ابوالقاسم موسوی خویی (۱۲۷۸ش-۱۳۷۱ش) از مراجع پیروی شیعه، رجالی و تالیف کننده تیم ۲۳ جلدی معجم رجال الحدیث و همینطور مالک تاثیر تفسیری البیان فی تعبیر و تفسیر القرآن بود. میرزای نائینی و متفحص اصفهانی دو بدن از پر رنگترین استادان وی در فقه و اصول فقه بودهاند. استارت قانونی مرجعیت خویی بعداز درگذشت سید حسین طباطبایی بروجردی دانسته گردیده و درگذشت سید محسن طباطبائی حکیم، استارت مرجعیت او مخصوصاً در عراق خوانده گردیده است. خویی، در طی هفتاد سال درس دادن، یک زمان بی نقص درس بیرون فقه و شش عصر درس بیرون اصول فقه را درس دادن کرده و یک زمان کوتاه هم به درس دادن تعبیر و تفسیر قرآن پرداخت. عالمانی برای مثال محمد اسحاق فیاض، سید محمدباقر صدر، میرزا جواد تبریزی، سید علی سیستانی، حسین وحید خراسانی، سید موسی شبیری زنجانی، سید موسی صدر و سید عبدالکریم موسوی اردبیلی از شاگردان خویی معرفی مسجد سجاد مشهد گردیدهاند.
آیتالله خویی در فقه و اصول فقه، ایده ها و آرای قابل توجهی داشته که گاه با ایده ها پر اسم و رسم فقیهان شیعه متعدد میباشد. برخی منابع، فتاوای مختلف اورا تا ۳۰۰ گزینه دانستهاند. مخالفت با موظف بودن کافران به اعمال فروع آئین، عدم تایید نسبی بودن شروع ماه قمری و مخالفت با اعتبار آوازه فتوایی و اجماع، بعضی از نظرها مختلف وی در فقه و اصول فقه میباشد. خویی در زمانه مرجعیت خویش، اقداماتی در راستای تبلیغ آئین، اشاعه تشیع و امداد رساندن به نیازمندان نموده است؛ مثلا ساختن کتابخانه، مکتب، مسجد، حسینیه و درمان گاه در کشورهای کشور ایران، عراق، مالزی، انگلستان، امریکا، رزرو مسجد سجاد مشهد هندوستان.
خویی در دهه ۱۳۴۰ش، موضعها و بیانیههایی علیه دولت پهلوی داشته میباشد؛ اعتراض به حادثه فیضیه در سال ۱۳۴۲ش از این پاراگرافاند. او بعداز آغاز انقلاب اسلامی ۱۳۵۷ در کشور ایران و دیدار فرح دیبا، همسر محمدرضا پهلوی با وی و شک و تردید و شبهههای اتفاق افتاده بعداز این دیدار، در مواقعی به عنوان مثال کلیهپرسی انتخاب نظام جمهوری اسلامی و همینطور نبرد عراق علیه کشورایران، به دفاع از انقلاب و ایران پرداخت. وی در جریان انتفاضه شعبانیه شیعه ها عراق و انتخاب شورای رهبری برای اداره بخشها ذیل رئیس شیعه ها، ذیل فشار حکومت صدام حسین قرار گرفت و تا نقطه پايان قدمت در حصر خانگی آدرس مسجد سجاد مشهد بود.
معاش
گاهشمار معاش سید ابوالقاسم خویی
۱۲۷۸ش ولادت در اخلاق و رفتار
۱۲۸۹ش سفر به عراق برای علم آموزی
۱۳۴۱ش ارسال تلگراف به محمدرضا پهلوی و نامشروع پی بردن لایحه انجمنهای ایالتی و ولایتی
۱۳۵۰ش اخراج اکثری از شاگردان خویی از عراق به وسیله دولت عراق
۱۳۶۹ش دفاع از انتفاضه شعبانیه عراق و دستگیری و زور ملاقات با صدام
۱۳۷۱ش درگذشت و دفن شماره تلفن مسجد سجاد مشهد در نجف
نبو
نماز سیدعلی سیستانی بر لاشه خویی
سیدابوالقاسم موسوی خویی در ۱۵ رجب ۱۳۱۷ق بر پایه ی با ۲۸ آبان ۱۲۷۸ش در شهر خلق از توابع آذربایجان غربی متولد شد.[۱] پدرش سید علیاکبر خوئی، از شاگردان عبدالله مامقانی بود که به جهت عدم موافقت با مشروطه غیرمشروعه،[۲] در سال ۱۳۲۸ق از کشورایران به نجف سفر کرد.[۳] خویی، ۸ صفر ۱۴۱۳ق بر پایه ی با ۱۷ مرداد ۱۳۷۱ش، در ۹۶ سالگی (۹۳ سالگی مطابق تاریخ خورشیدی) به انگیزه بیماری قلبی در کوفه درگذشت و در کنار مسجد الخضراء در صحن بقعه امام علی دفن شد.[۴]
همسر و فرزندان
خویی دو توشه وصلت کرد. فرزندان او، سه پسر و سه دختر از همسر اولیه، و چهار پسر و دو دختر از همسر دوم میباشند.[۵] برخی از فرزندان شناختهگردیده خویی عبارتند از:
سید جمالالدین خویی، فرزند ارشد خویی که بیشتر قدمت خویش را صرف کارها مرجعیت پدرش در نجف کرد. برخی از اثرها وی عبارتند از تفصیل کفایة الاصول، گفت و گو فی الفلسفة و دانش الکلام، توضیح المراد فی تفصیل تجرید الاعتقاد، تفصیل دیوان مُتَنبّی، و دیوان اشعار به فارسی.[۶]
سید محمدتقی خویی، بعداز تأسیس مؤسسه خیریه امام خویی ۱۳۶۸ش دبیرکل آن شد. بعد از انتفاضه شعبانیه در ۱۳۶۹ش، وی عضو هیئت منتخب پدرش برای اداره بخش ها آزادشده بود؛ البته پیرو سرکوب این قیام و قتلعام شیعه ها، به یاور پدرش در حصر خانگی قرار گرفت و سرنوشت در ۳۰ تیر ۱۳۷۳ش در اتفاق رانندگی درگذشت. بعضا این اتفاق را نتایج نرم افزارریزی دولت صدام دانستهاند.[۷] ضمن تقریرات درس فقه پدرش، الالتزامات التبعیة فی العقود از اثرها اوست.[۸]
آرامگاه آیتالله خویی در بقعه امام علی(ع)
داده ها دقیقی دربارهٔ دختران خویی در مشت وجود ندارد، البته بعضی از دامادهای او عبارتند از سید نصرالله مستنبط، سید مرتضی حکمی، سید جلال الدین فقید ایمانی، جعفر غروی نائینی، و سید محمود میلانی.[۹]
زیست علمی
ابوالقاسم خویی سال ۱۳۳۰ق در ۱۳ سالگی، یاور با برادرش عبدالله خویی به بابا خویش در نجف پیوست.[۱۰] وی شش سال به علم آموزی مقدمات و سطح های خوب حوزه پرداخت و آنگاه ۱۴ سال در درس استادان علم ها متعدد به عنوان مثال فقه و اصول کمپانی کرد. از این در میان، چنانکه خویش وی در معاشطومار خودنوشت آورده، بیشترین استعمال را از محمدحسین نائینی و محمدحسین غروی اصفهانی داشته میباشد.[۱۱]
اساتید و اذن اجتهاد
سید ابوالقاسم موسوی خویی (۱۲۷۸ش-۱۳۷۱ش) از مراجع پیروی شیعه، رجالی و تالیف کننده تیم ۲۳ جلدی معجم رجال الحدیث و همینطور مالک تاثیر تفسیری البیان فی تعبیر و تفسیر القرآن بود. میرزای نائینی و متفحص اصفهانی دو بدن از پر رنگترین استادان وی در فقه و اصول فقه بودهاند. استارت قانونی مرجعیت خویی بعداز درگذشت سید حسین طباطبایی بروجردی دانسته گردیده و درگذشت سید محسن طباطبائی حکیم، استارت مرجعیت او مخصوصاً در عراق خوانده گردیده است. خویی، در طی هفتاد سال درس دادن، یک زمان بی نقص درس بیرون فقه و شش عصر درس بیرون اصول فقه را درس دادن کرده و یک زمان کوتاه هم به درس دادن تعبیر و تفسیر قرآن پرداخت. عالمانی برای مثال محمد اسحاق فیاض، سید محمدباقر صدر، میرزا جواد تبریزی، سید علی سیستانی، حسین وحید خراسانی، سید موسی شبیری زنجانی، سید موسی صدر و سید عبدالکریم موسوی اردبیلی از شاگردان خویی معرفی مسجد سجاد مشهد گردیدهاند.
آیتالله خویی در فقه و اصول فقه، ایده ها و آرای قابل توجهی داشته که گاه با ایده ها پر اسم و رسم فقیهان شیعه متعدد میباشد. برخی منابع، فتاوای مختلف اورا تا ۳۰۰ گزینه دانستهاند. مخالفت با موظف بودن کافران به اعمال فروع آئین، عدم تایید نسبی بودن شروع ماه قمری و مخالفت با اعتبار آوازه فتوایی و اجماع، بعضی از نظرها مختلف وی در فقه و اصول فقه میباشد. خویی در زمانه مرجعیت خویش، اقداماتی در راستای تبلیغ آئین، اشاعه تشیع و امداد رساندن به نیازمندان نموده است؛ مثلا ساختن کتابخانه، مکتب، مسجد، حسینیه و درمان گاه در کشورهای کشور ایران، عراق، مالزی، انگلستان، امریکا، رزرو مسجد سجاد مشهد هندوستان.
خویی در دهه ۱۳۴۰ش، موضعها و بیانیههایی علیه دولت پهلوی داشته میباشد؛ اعتراض به حادثه فیضیه در سال ۱۳۴۲ش از این پاراگرافاند. او بعداز آغاز انقلاب اسلامی ۱۳۵۷ در کشور ایران و دیدار فرح دیبا، همسر محمدرضا پهلوی با وی و شک و تردید و شبهههای اتفاق افتاده بعداز این دیدار، در مواقعی به عنوان مثال کلیهپرسی انتخاب نظام جمهوری اسلامی و همینطور نبرد عراق علیه کشورایران، به دفاع از انقلاب و ایران پرداخت. وی در جریان انتفاضه شعبانیه شیعه ها عراق و انتخاب شورای رهبری برای اداره بخشها ذیل رئیس شیعه ها، ذیل فشار حکومت صدام حسین قرار گرفت و تا نقطه پايان قدمت در حصر خانگی آدرس مسجد سجاد مشهد بود.
معاش
گاهشمار معاش سید ابوالقاسم خویی
۱۲۷۸ش ولادت در اخلاق و رفتار
۱۲۸۹ش سفر به عراق برای علم آموزی
۱۳۴۱ش ارسال تلگراف به محمدرضا پهلوی و نامشروع پی بردن لایحه انجمنهای ایالتی و ولایتی
۱۳۵۰ش اخراج اکثری از شاگردان خویی از عراق به وسیله دولت عراق
۱۳۶۹ش دفاع از انتفاضه شعبانیه عراق و دستگیری و زور ملاقات با صدام
۱۳۷۱ش درگذشت و دفن شماره تلفن مسجد سجاد مشهد در نجف
نبو
نماز سیدعلی سیستانی بر لاشه خویی
سیدابوالقاسم موسوی خویی در ۱۵ رجب ۱۳۱۷ق بر پایه ی با ۲۸ آبان ۱۲۷۸ش در شهر خلق از توابع آذربایجان غربی متولد شد.[۱] پدرش سید علیاکبر خوئی، از شاگردان عبدالله مامقانی بود که به جهت عدم موافقت با مشروطه غیرمشروعه،[۲] در سال ۱۳۲۸ق از کشورایران به نجف سفر کرد.[۳] خویی، ۸ صفر ۱۴۱۳ق بر پایه ی با ۱۷ مرداد ۱۳۷۱ش، در ۹۶ سالگی (۹۳ سالگی مطابق تاریخ خورشیدی) به انگیزه بیماری قلبی در کوفه درگذشت و در کنار مسجد الخضراء در صحن بقعه امام علی دفن شد.[۴]
همسر و فرزندان
خویی دو توشه وصلت کرد. فرزندان او، سه پسر و سه دختر از همسر اولیه، و چهار پسر و دو دختر از همسر دوم میباشند.[۵] برخی از فرزندان شناختهگردیده خویی عبارتند از:
سید جمالالدین خویی، فرزند ارشد خویی که بیشتر قدمت خویش را صرف کارها مرجعیت پدرش در نجف کرد. برخی از اثرها وی عبارتند از تفصیل کفایة الاصول، گفت و گو فی الفلسفة و دانش الکلام، توضیح المراد فی تفصیل تجرید الاعتقاد، تفصیل دیوان مُتَنبّی، و دیوان اشعار به فارسی.[۶]
سید محمدتقی خویی، بعداز تأسیس مؤسسه خیریه امام خویی ۱۳۶۸ش دبیرکل آن شد. بعد از انتفاضه شعبانیه در ۱۳۶۹ش، وی عضو هیئت منتخب پدرش برای اداره بخش ها آزادشده بود؛ البته پیرو سرکوب این قیام و قتلعام شیعه ها، به یاور پدرش در حصر خانگی قرار گرفت و سرنوشت در ۳۰ تیر ۱۳۷۳ش در اتفاق رانندگی درگذشت. بعضا این اتفاق را نتایج نرم افزارریزی دولت صدام دانستهاند.[۷] ضمن تقریرات درس فقه پدرش، الالتزامات التبعیة فی العقود از اثرها اوست.[۸]
آرامگاه آیتالله خویی در بقعه امام علی(ع)
داده ها دقیقی دربارهٔ دختران خویی در مشت وجود ندارد، البته بعضی از دامادهای او عبارتند از سید نصرالله مستنبط، سید مرتضی حکمی، سید جلال الدین فقید ایمانی، جعفر غروی نائینی، و سید محمود میلانی.[۹]
زیست علمی
ابوالقاسم خویی سال ۱۳۳۰ق در ۱۳ سالگی، یاور با برادرش عبدالله خویی به بابا خویش در نجف پیوست.[۱۰] وی شش سال به علم آموزی مقدمات و سطح های خوب حوزه پرداخت و آنگاه ۱۴ سال در درس استادان علم ها متعدد به عنوان مثال فقه و اصول کمپانی کرد. از این در میان، چنانکه خویش وی در معاشطومار خودنوشت آورده، بیشترین استعمال را از محمدحسین نائینی و محمدحسین غروی اصفهانی داشته میباشد.[۱۱]
اساتید و اذن اجتهاد
مسجد سجاد مشهد – محور فعالیتهای اجتماعی، فرهنگی و آموزشی